Obrót ziemią rolną – porady prawne

Kategoria obejmuje zakup, sprzedaż, darowiznę i dzierżawę gruntów rolnych, a także ograniczenia w obrocie nieruchomościami rolnymi i sprawy przed KOWR. Znajdziesz tu materiały dotyczące m.in. nabywania ziemi, prawa pierwokupu, podziału działek i obowiązków właścicieli.

Jeśli planujesz transakcję lub masz problem z konkretną nieruchomością, możesz zamówić odpłatną konsultację prawną przez internet. Prawnik przeanalizuje dokumenty i w razie potrzeby pomoże przygotować wniosek, umowę lub pismo do KOWR.

Zakup działki rolnej we współwłasności – ryzyka i formalności

Zakup udziału w większej działce rolnej z umownym podziałem do korzystania nie daje własności konkretnego fragmentu gruntu. Kupujący staje się współwłaścicielem całej nieruchomości, dlatego budowa, podział i korzystanie z gruntu mogą wymagać zgody pozostałych...

Zakup działki rolnej pod budowę domu – co sprawdzić?

Nierolnik może co do zasady kupić niewielką działkę rolną pod budowę domu, jeżeli powierzchnia użytków rolnych w nieruchomości jest mniejsza niż 0,3 ha. Sam zakup nie gwarantuje jednak możliwości zabudowy. Trzeba sprawdzić, czy decyzja o warunkach zabudowy (WZ) jest ostateczna i...

Dzierżawa gruntu rolnego na cele nierolnicze – czy to możliwe?

Wydzierżawienie części działki rolnej pod cele nierolnicze, np. plac składowy, parking lub bazę sprzętu, zwykle nie może opierać się wyłącznie na samej umowie dzierżawy. Trzeba sprawdzić przeznaczenie terenu, klasę gleby, możliwość uzyskania warunków zabudowy albo zmiany...

Nabycie działki rolnej pod budowę domu od krewnego

Nabycie działki rolnej o powierzchni 1,91 ha od wujka żony wymaga osobnej oceny pod kątem przepisów o obrocie ziemią rolną, planowania przestrzennego, wyłączenia gruntu z produkcji rolnej i ryzyka zachowku. Pokrewieństwo ułatwia nabycie przez żonę jako osobę bliską zbywcy, ale...

Jak kupić działkę rolną, nie będąc rolnikiem?

Osoba niebędąca rolnikiem może co do zasady kupić działkę rolną o powierzchni mniejszej niż 1 ha bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR. Przy działce o powierzchni 0,36 ha trzeba jednak sprawdzić prawo pierwokupu KOWR i odpowiednio przygotować transakcję u notariusza. Brak...

Sprzedaż wydzielonej działki rolnej przed upływem 5 lat – KOWR i PIT

Sam podział nieruchomości rolnej, wydzielenie działki o małej powierzchni ani jej późniejsze budowlane przeznaczenie nie znoszą automatycznie 5-letniego ograniczenia z art. 2b ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Jeżeli obowiązek powstał przy nabyciu nieruchomości, co do zasady...

Zakup dwóch działek rolnych przez nie-rolnika a zgoda KOWR

Nie-rolnik może co do zasady kupić nieruchomość rolną o powierzchni mniejszej niż 1 ha bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR, ale przy gruntach od 0,3 ha do mniej niż 1 ha trzeba uwzględnić możliwe prawo pierwokupu KOWR. Przy dwóch działkach kluczowe jest to, czy są odrębnymi...

Wieczysta dzierżawa ziemi rolnej – ryzyka i alternatywy

Wieczysta albo bardzo długoterminowa dzierżawa ziemi rolnej nie przenosi własności gruntu i zwykle jest dla właściciela bardziej ryzykowna niż podział działki oraz sprzedaż jej części, jeżeli taki podział jest prawnie dopuszczalny. W artykule wyjaśniamy, kiedy można...

Budowa domków rekreacyjnych i podział działki rolnej

Sama decyzja o warunkach zabudowy na 6 domków rekreacyjnych nie przesądza jeszcze, że po budowie będzie można bezproblemowo podzielić działkę na 6 samodzielnych nieruchomości. Taki podział jest możliwy, ale musi być zgodny z planem miejscowym albo decyzją WZ, przepisami...

Podział działki rolnej poniżej 0,3 ha – aktualne zasady

Podział działki rolnej na części mniejsze niż 0,3000 ha jest co do zasady ograniczony. Sama powierzchnia 500 m 2 , dostęp do drogi ani zamiar budowy nie wystarczają, aby utworzyć kilka samodzielnych działek. Od 1 września 2026 r. znaczenie ma też kolejny etap...

Zakup gruntu rolnego z licytacji komorniczej przez nierolnika

Nierolnik może nabyć nieruchomość rolną w toku egzekucji komorniczej bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR na samo nabycie. Nie oznacza to jednak pełnej swobody dysponowania gruntem po zakupie. Od 1 września 2026 r. zmieniły się zasady wydawania nowych decyzji o warunkach...

Zakup ziemi rolnej a obowiązek prowadzenia gospodarstwa

Po zakupie ziemi rolnej może powstać obowiązek prowadzenia gospodarstwa rolnego przez co najmniej 5 lat, ale nie każdy nabywca działki poniżej 1 ha musi gospodarować. Dla obowiązku z art. 2b ust. 1 znaczenie ma to, czy nabyta nieruchomość weszła w skład gospodarstwa rolnego, czyli...

Darowizna ziemi rolnej dziecku lub rodzeństwu a budowa domu

Ziemię rolną można co do zasady darować dziecku lub rodzeństwu bez tego, aby obdarowany był rolnikiem indywidualnym. Darowizna wymaga aktu notarialnego, a rodzinne ułatwienie przy samym nabyciu nie oznacza automatycznie zwolnienia z pięcioletnich obowiązków i ograniczeń z art. 2b...

Zakup siedliska przez nierolnika i pozwolenie na budowę

Zakup siedliska albo działki rolnej przez osobę niebędącą rolnikiem jest możliwy w wielu przypadkach, ale sam zakup nie gwarantuje prawa do budowy domu. Szczególnie trzeba uważać na warunki zabudowy dotyczące zabudowy zagrodowej: ich przeniesienie nie zmienia treści decyzji, a od 1...

Działka rolna od wujka – darowizna, zakup i odrolnienie

Darowizna lub zakup działki rolnej od wujka może być możliwa także wtedy, gdy nabywca nie jest rolnikiem. Trzeba jednak osobno sprawdzić ograniczenia UKUR, podatek, możliwość podziału oraz sytuację planistyczną gruntu. Od 1 września 2026 r. szczególnego znaczenia nabrał...

Zakup ziemi rolnej prywatnie czy na spółkę

Zakup działki rolnej prywatnie albo przez spółkę z o.o. nie powinien być oceniany wyłącznie przez pryzmat ceny i podatków. Przy gruncie przeznaczonym pod przyszłą halę najpierw trzeba ustalić, czy inwestycja będzie w ogóle możliwa planistycznie. Od 1 września 2026 r., jeżeli w...

Dzierżawa gruntu rolnego przez nierolnika a ewidencja

Osoba niebędąca rolnikiem może zawrzeć umowę dzierżawy gruntu rolnego, także na 10 lat. Sama dzierżawa nie daje jednak automatycznie statusu rolnika indywidualnego ani prawa do każdego zaświadczenia z gminy. Wyjaśniamy, kiedy dzierżawa ma znaczenie dla ewidencji, podatku i...

Umowa dożywocia a ziemia rolna – KOWR i obowiązki nabywcy

Umowa dożywocia może przenieść na nierolnika własność ziemi rolnej, ale próg poniżej 1 ha nie kończy analizy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Trzeba oddzielnie sprawdzić, czy UKUR w ogóle ma zastosowanie, czy KOWR ma uprawnienia przy samej transakcji oraz jakie obowiązki...

Czynsz dzierżawny w naturze – zboże, dopłaty i podatki

Czynsz za dzierżawę gruntu rolnego nie musi być płacony wyłącznie w pieniądzu. Strony mogą ustalić go w zbożu, w części zebranych plonów albo jako kwotę obliczaną według dopłat otrzymanych przez dzierżawcę. Umowa powinna jednak dokładnie określać sposób...

Współwłasność ziemi rolnej – kto może wydzierżawić grunt?

Współwłaściciel ziemi rolnej nie zawsze może sam podpisać umowę dzierżawy całego gruntu. Decydują przede wszystkim wielkość udziałów, czas i warunki dzierżawy oraz to, czy umowa mieści się w zwykłym zarządzie, czy przekracza jego zakres. Poniżej wyjaśniamy, kiedy...

Sprzedaż ziemi rolnej spółce rodzinnej – ograniczenia i alternatywy

Spółka należąca do członków rodziny nie korzysta automatycznie z ułatwień przewidzianych dla osoby bliskiej sprzedającego. O możliwości zakupu decydują przede wszystkim rolny charakter nieruchomości, jej powierzchnia, status nabywcy oraz ewentualna zgoda Dyrektora Generalnego...

Dzierżawa gruntu rolnego pod farmę wiatrową

Dzierżawa gruntu rolnego pod farmę wiatrową zwykle jest zawierana na wiele lat, chociaż w chwili podpisania umowy nie wiadomo jeszcze, czy inwestor uzyska plan miejscowy, decyzję środowiskową, warunki przyłączenia i pozwolenie na budowę. Dlatego właściciel nie powinien podpisywać...

Umowa dzierżawy ziemi rolnej najważniejsze postanowienia i błędy

Umowa dzierżawy ziemi rolnej powinna dokładnie określać działki, sposób ich używania, czynsz, okres dzierżawy, zasady wypowiedzenia, rozliczenie nakładów i odpowiedzialność za stan gruntu. Najwięcej sporów powstaje wtedy, gdy strony poprzestają na ustnych ustaleniach albo nie...

Wypowiedzenie dzierżawy zawartej na czas oznaczony kiedy jest skuteczne

Dzierżawy zawartej na czas oznaczony nie można co do zasady zakończyć wcześniej wyłącznie dlatego, że jedna ze stron zmieniła plany. Skuteczne wypowiedzenie wymaga podstawy przewidzianej w umowie albo w ustawie, zachowania właściwej procedury i doręczenia oświadczenia drugiej...

Scalanie działek rolnych – kiedy warto i jak wygląda procedura

Scalenie sąsiednich działek rolnych zwykle wymaga rozdzielenia dwóch etapów: nabycia gruntu od dotychczasowego właściciela oraz późniejszego połączenia działek w ewidencji gruntów. Każdy z tych etapów ma inne warunki, dokumenty i ryzyka. Poniżej wyjaśniamy, kiedy...

Dzierżawa gruntu pod fotowoltaikę, klauzule, podatki i zabezpieczenia

Umowa dzierżawy gruntu pod farmę fotowoltaiczną zwykle wiąże właściciela i inwestora na kilkadziesiąt lat. Największe ryzyka dotyczą nie tylko wysokości czynszu, lecz także momentu rozpoczęcia płatności, możliwości wcześniejszego rozwiązania umowy, sprzedaży działki,...

Dostęp do drogi publicznej przy sprzedaży działki rolnej

Brak prawnie zapewnionego dostępu do drogi publicznej nie zawsze uniemożliwia sprzedaż działki rolnej, ale może znacznie obniżyć jej wartość i utrudnić kupującemu korzystanie z gruntu. Przed podpisaniem aktu trzeba sprawdzić księgę wieczystą, ewidencję gruntów, sposób...

Notariusz przy sprzedaży ziemi rolnej – dokumenty i terminy

Sprzedaż ziemi rolnej nie zawsze kończy się na jednym spotkaniu u notariusza. Najpierw trzeba ustalić status gruntu, powierzchnię użytków rolnych, uprawnienia kupującego, ewentualne prawo pierwokupu dzierżawcy lub KOWR oraz przygotować dokumenty wymagane do aktu. W poradniku...

Sprzedaż ziemi rolnej z dzierżawcą – co musi wiedzieć kupujący

Zakup ziemi rolnej objętej dzierżawą nie oznacza, że kupujący od razu otrzyma grunt wolny od użytkownika. Co do zasady nabywca wstępuje w miejsce wydzierżawiającego, a dzierżawca spełniający warunki ustawowe może mieć prawo pierwokupu. Przed podpisaniem aktu trzeba...

Sprzedaż ziemi rolnej z hipoteką – procedura i zgoda banku

Ziemię rolną obciążoną hipoteką można sprzedać, ale sama umowa sprzedaży nie usuwa zabezpieczenia banku. Bez prawidłowo zaplanowanej spłaty i dokumentu umożliwiającego wykreślenie hipoteki kupujący może nabyć grunt nadal obciążony. Przed wizytą u notariusza trzeba...

Umowa przedwstępna sprzedaży ziemi rolnej – zadatek, warunki i KOWR

Umowa przedwstępna pozwala zarezerwować sprzedaż ziemi rolnej, ale sama nie przenosi własności. Przed wpłatą zadatku trzeba ustalić, czy kupujący może nabyć grunt bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR, czy dzierżawcy albo KOWR przysługuje prawo pierwokupu oraz jakie warunki muszą...

Odstąpienie od umowy sprzedaży działki rolnej i zwrot zadatku

Sprzedaż działki rolnej może nie dojść do skutku z powodu prawa pierwokupu KOWR, braku wymaganej zgody albo odmowy jednej ze stron. To, czy kupujący odzyska zadatek, otrzyma jego podwójną wysokość czy go straci, zależy przede wszystkim od treści umowy i przyczyny niedojścia...

Zgoda KOWR na zakup ziemi przez nierolnika – wniosek i załączniki

Nierolnik może kupić nieruchomość rolną, ale przy działce o powierzchni co najmniej 1 ha często potrzebna jest wcześniejsza zgoda Dyrektora Generalnego KOWR. W typowej sprzedaży wniosek składa właściciel gruntu, a kupujący musi wiarygodnie opisać plan prowadzenia działalności...

Darowizna udziału w ziemi rolnej a KOWR – kiedy potrzebna zgoda?

Darowizna udziału w ziemi rolnej nie zawsze wymaga zgody KOWR. Decydują przede wszystkim powierzchnia nieruchomości, status i pokrewieństwo obdarowanego oraz to, czy darczyńcę nadal wiąże pięcioletni zakaz zbywania. Poniżej znajdziesz kolejność działań, dokumenty do...

Zakup ziemi rolnej przez cudzoziemca spoza UE – zgody i ograniczenia

Cudzoziemiec spoza UE może kupić ziemię rolną w Polsce, ale często musi przejść dwie odrębne procedury: uzyskać zezwolenie ministra właściwego do spraw wewnętrznych oraz spełnić wymagania ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, w tym niekiedy otrzymać zgodę KOWR. ...

Sprzedaż udziału w działce rolnej a KOWR

Sprzedaż udziału w działce rolnej jest możliwa, ale przed podpisaniem aktu trzeba sprawdzić, czy transakcja podlega przepisom ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. W praktyce najważniejsze są: powierzchnia i status gruntu, osoba kupującego, ewentualna zgoda Dyrektora Generalnego...

Sprzedaż wydzielonej działki po odrolnieniu a podatek PIT

Sprzedaż wydzielonej części działki po odrolnieniu co do zasady nie powoduje PIT, jeżeli od końca roku nabycia nieruchomości minęło ponad 5 lat i sprzedaż nie jest wykonywana w ramach działalności gospodarczej. W artykule wyjaśniamy, dlaczego podział geodezyjny ani zmiana...

Umowa przedwstępna sprzedaży działki rolnej a śmierć sprzedającego

Umowa przedwstępna sprzedaży działki rolnej nie traci znaczenia po śmierci sprzedającego. Co do zasady zobowiązania majątkowe zmarłego przechodzą na spadkobierców, a kupujący może dochodzić zawarcia umowy przyrzeczonej, jeżeli umowa została prawidłowo przygotowana. W...

Ustna umowa korzystania z ziemi a zasiedzenie

Ustna zgoda właściciela na uprawianie pola zwykle oznacza korzystanie zależne, a nie posiadanie samoistne potrzebne do zasiedzenia. Problem pojawia się wtedy, gdy po latach nie ma dowodów, że rolnik korzystał z gruntu tylko za zgodą właściciela. W artykule wyjaśniamy, kiedy...

Zakup kilku przylegających działek rolnych

Zakup kilku przylegających działek rolnych trzeba ocenić według ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego: znaczenie ma powierzchnia nieruchomości rolnej, status nabywcy, relacja ze zbywcą oraz to, czy grunty mają trafić do majątku wspólnego małżonków. W artykule...

Czy można sprzedać działkę rolną spółce z o.o.?

Sprzedaż działki rolnej o powierzchni 0,98 ha spółce z o.o. jest co do zasady możliwa bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR na nabycie, ponieważ chodzi o nieruchomość rolną mniejszą niż 1 ha. Nie oznacza to jednak pełnej swobody transakcji. W praktyce trzeba sprawdzić...

Sprzedaż gruntu rolnego, lasu i nieużytków

Sprzedaż nieruchomości o powierzchni 0,6411 ha, w której użytki rolne mają 0,4776 ha, a resztę stanowią sprzedaż nieużytków i lasu , jest możliwa, ale trzeba osobno ocenić część rolną i...

Zakup działki rolnej od dłużnika KRUS

Zakup działki rolnej od osoby zadłużonej wobec KRUS nie jest automatycznie zakazany, ale wymaga dokładnego sprawdzenia księgi wieczystej, wzmianek, zaświadczeń z KRUS i innych urzędów oraz ograniczeń dotyczących obrotu ziemią rolną. Największe ryzyko powstaje wtedy, gdy...

Zakup ziemi rolnej przez obcokrajowca z UE

Obywatel państwa UE, EOG albo Szwajcarii co do zasady nie potrzebuje zezwolenia MSWiA na zakup nieruchomości w Polsce, także nieruchomości rolnej. Nie oznacza to jednak pełnej swobody, ponieważ przy ziemi rolnej nadal trzeba stosować ustawę o kształtowaniu ustroju rolnego. ...

Dzierżawa gruntów rolnych z darowizny a podatek

Dzierżawa gruntów rolnych otrzymanych w darowiźnie nie zawsze powoduje utratę zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Kluczowe jest to, z jakiego zwolnienia skorzystano w akcie notarialnym: rodzinnego z art. 4a ustawy czy rolniczego z art. 4 ust. 1 pkt 1. W artykule...

Czy nierolnik może kupić nieużytki rolne lub las?

Osoba niebędąca rolnikiem może kupić nieużytki rolne, grunt rolny albo teren z samosiejkami, ale przy powierzchni 1 ha lub większej trzeba sprawdzić ograniczenia z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, ewentualną zgodę KOWR oraz prawo pierwokupu. Przy terenie leśnym dochodzą...

Długoletnie użytkowanie gruntu a zasiedzenie

Długoletnie korzystanie z pasa gruntu może prowadzić do zasiedzenia, ale tylko wtedy, gdy posiadacz zachowuje się jak właściciel, a nie jedynie korzysta z ziemi za zgodą właściciela. W artykule wyjaśniamy, kiedy po 20 albo 30 latach można złożyć wniosek o zasiedzenie,...

Posiadanie samoistne działek a uwłaszczenie rolne

Sam wpis w ewidencji gruntów jako „posiadanie samoistne” nie przesądza jeszcze o własności. Aby uregulować stan prawny dawnych gruntów rolnych, trzeba wykazać przed sądem, że w dniu 4 listopada 1971 r. spełnione były przesłanki uwłaszczenia albo że później doszło...

Działka zagrodowa z domem – czy można sprzedać nierolnikowi?

Działkę zagrodową lub działkę częściowo rolną i częściowo budowlaną o powierzchni 80 arów można co do zasady sprzedać osobie niebędącej rolnikiem bez zgody KOWR, ponieważ obecnie zgoda Dyrektora Generalnego KOWR jest wymagana przede wszystkim przy nabyciu nieruchomości rolnej...

Zakup ziemi rolnej od rodzica – dokumenty i formalności

Zakup ziemi rolnej od rodzica wymaga aktu notarialnego i dokładnego sprawdzenia stanu prawnego nieruchomości. Jeżeli kupującym jest dziecko sprzedającego, czyli osoba bliska w rozumieniu ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, co do zasady nie jest potrzebna zgoda KOWR i KOWR nie ma...

Zakup siedliska z domem przez nierolnika

Zakup ziemi z siedliskiem o powierzchni 2,98 ha przez osobę niebędącą rolnikiem jest możliwy, ale co do zasady wymaga zgody Dyrektora Generalnego KOWR, chyba że zachodzi ustawowy wyjątek albo nieruchomość nie podlega ograniczeniom ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Podobne...

Zerwanie umowy dzierżawy gruntu rolnego

Jeżeli dzierżawca bez zgody wydzierżawiającego poddzierżawił grunt albo oddał go osobie trzeciej do używania, właściciel może wypowiedzieć dzierżawę bez zachowania terminów wypowiedzenia. Inaczej ocenia się zmianę sposobu korzystania z ziemi, np. uprawę inną niż...

Sprzedaż siedliska osobie, która nie jest rolnikiem

Sprzedaż siedliska osobie, która nie jest rolnikiem, zależy przede wszystkim od tego, czy nieruchomość jest w świetle prawa nieruchomością rolną oraz jaka jest jej powierzchnia. Samo określenie działki jako siedliska, decyzja o warunkach zabudowy albo informacja ze studium nie...

Sprzedaż działki rolnej we współwłasności

Współwłaściciel działki rolnej może co do zasady sprzedać swój udział bez zgody pozostałych współwłaścicieli, ale sprzedaż całej nieruchomości wymaga porozumienia wszystkich właścicieli albo rozstrzygnięcia sądu. W artykule wyjaśniamy, kiedy wchodzi w grę...

Działka rolno-budowlana – jak kupić, nie będąc rolnikiem?

Osoba niebędąca rolnikiem może kupić działkę rolno-budowlaną, ale trzeba najpierw ustalić, czy w świetle ustawy jest to nieruchomość rolna, jaka jest powierzchnia użytków rolnych oraz co przewiduje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W artykule wyjaśniamy,...

Podział działki rolnej poniżej 0,3 ha przy zniesieniu współwłasności

Podział działki rolnej na części mniejsze niż 0,3000 ha co do zasady nie jest dopuszczalny tylko dlatego, że współwłaściciele chcą wyjść ze współwłasności. Sąd może odmówić zatwierdzenia mapy podziałowej, jeżeli projekt narusza ustawę o gospodarce nieruchomościami albo...

Zakup gruntu rolnego pod farmę fotowoltaiczną powyżej 1 ha

Nierolnik może kupić grunt rolny pod farmę fotowoltaiczną, ale przy nieruchomości rolnej o powierzchni co najmniej 1 ha zwykle potrzebna będzie zgoda KOWR albo zastosowanie jednego z wyjątków ustawowych. Sama inwestycja w fotowoltaikę nie zwalnia automatycznie z ograniczeń obrotu...

Darowizna ziemi od rodziców – podatek, KOWR i zachowek

Darowizna ziemi od rodziców na rzecz dziecka co do zasady może być korzystna podatkowo, zwłaszcza gdy umowa jest zawierana u notariusza. Trzeba jednak sprawdzić nie tylko podatek od spadków i darowizn, ale także przepisy o obrocie nieruchomościami rolnymi, możliwe roszczenia o...

Pierwszeństwo zakupu gruntu z KOWR przez dzierżawcę

Dzierżawca gruntu z KOWR nie ma roszczenia o sprzedaż dzierżawionej nieruchomości. Pierwszeństwo nabycia działa dopiero wtedy, gdy KOWR sam przeznaczy grunt do sprzedaży i skieruje do uprawnionego pisemne zawiadomienie. W artykule wyjaśniamy, czym różni się pierwszeństwo...

Dzierżawa ziemi rolnej po darowiźnie przed upływem 5 lat

Co do zasady właściciel, który nabył nieruchomość rolną, przez 5 lat powinien prowadzić gospodarstwo osobiście i nie może w tym czasie oddać ziemi w dzierżawę bez podstawy prawnej. W praktyce rozwiązaniem jest wniosek do Dyrektora Generalnego KOWR o zgodę na oddanie gruntu w...

Odszkodowanie za wcześniejsze wypowiedzenie dzierżawy gruntu rolnego

Przy ustnej dzierżawie gruntu rolnego zawartej na dłużej niż rok, bez zachowania formy pisemnej, umowę traktuje się zasadniczo jako zawartą na czas nieoznaczony. W takiej sytuacji, jeżeli strony nie ustaliły inaczej, dzierżawę gruntu rolnego wypowiada się na rok naprzód na koniec...

Sprzedaż dzierżawionej nieruchomości gminnej z budynkami

Dom wybudowany na dzierżawionym gruncie gminnym co do zasady nie staje się własnością dzierżawcy. Jeżeli budynek jest trwale związany z gruntem, stanowi część składową nieruchomości i należy do właściciela gruntu, chyba że wyjątkowo przepisy szczególne tworzą odrębną...

Przekazanie gruntów konkubentowi, plan ogólny i dopłaty z ARiMR

Przekazanie części gospodarstwa konkubentowi, zmiana przeznaczenia działki rolnej klasy IIIb i zachowanie dopłat z ARiMR wymagają osobnej analizy planistycznej, rolnej i cywilnoprawnej. Samo wpisanie korzystnej funkcji w planie ogólnym nie daje jeszcze prawa do zabudowy, a umowa...

Roszczenia z umowy przedwstępnej sprzedaży działki rolnej

Przy notarialnej umowie przedwstępnej sprzedaży działki kupujący może w sądzie żądać zawarcia umowy przyrzeczonej, jeżeli umowa spełnia wymagania ważności umowy sprzedaży. W sprawach dotyczących gruntów rolnych trzeba jednak najpierw ustalić, czy nadal stosuje się ustawę o...

Zbycie udziału w nieruchomości rolnej przed upływem 5 lat

Jeżeli nabywca nieruchomości rolnej albo udziału w takiej nieruchomości chce przenieść własność przed upływem 5 lat od nabycia, co do zasady potrzebuje zgody Dyrektora Generalnego KOWR. Dotyczy to również sytuacji, gdy w ramach zniesienia współwłasności jeden...

Brak zamieszkania w gminie po zgodzie KOWR – skutki

Po nabyciu ziemi rolnej za zgodą KOWR obowiązek zamieszkiwania w odpowiedniej gminie trzeba co do zasady realizować od dnia nabycia, a nie dopiero pod koniec 5-letniego okresu. Samo późniejsze zameldowanie nie usuwa automatycznie wcześniejszego ryzyka, ale może ograniczyć dalsze...

Sprzedaż działki rolnej na raty – umowa, notariusz i zabezpieczenia

Sprzedaż ziemi rolnej na raty jest możliwa, ale powinna być dobrze zabezpieczona. Sama umowa sprzedaży nieruchomości wymaga aktu notarialnego, a przy gruncie rolnym notariusz musi dodatkowo sprawdzić ograniczenia z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, w tym status kupującego,...

Dzierżawa gruntu rolnego a podatek rolny i PIT

Przy zwykłej dzierżawie prywatnego gruntu rolnego podatnikiem podatku rolnego pozostaje co do zasady właściciel albo współwłaściciele gruntu. Sam zapis w umowie, że podatek będzie płacił dzierżawca, nie wiąże gminy. Inaczej należy ocenić podatek dochodowy. Jeżeli...

Sprzedaż ziemi rolnej: 0,3 ha, 1 ha, KOWR i dzierżawa

Sprzedaż lub zakup ziemi rolnej trzeba ocenić według powierzchni użytków rolnych, statusu nabywcy, przeznaczenia w planie miejscowym, dzierżawy, decyzji WZ oraz możliwych uprawnień KOWR. Inaczej wygląda transakcja przy użytkach rolnych poniżej 0,3 ha, inaczej przy nieruchomości od...

Nabycie udziału w nieruchomości rolnej

Nabycie udziału w nieruchomości rolnej zależy przede wszystkim od powierzchni gruntu, statusu nabywcy i tego, czy zbywca jest osobą bliską. Przy działce rolnej o powierzchni 0,5 ha zgoda Dyrektora Generalnego KOWR co do zasady nie jest potrzebna, ale przy darowiźnie trzeba jeszcze...

Brak umowy dzierżawy ziemi a zasiedzenie gruntu

Brak pisemnej umowy dzierżawy nie oznacza automatycznie, że rolnik zasiedzi cudzą ziemię. Ryzyko rośnie wtedy, gdy właściciel nie ma dowodów dzierżawy, a korzystający z gruntu zaczyna zachowywać się jak właściciel. Wyjaśniamy, kiedy dzierżawca jest tylko posiadaczem...

Dzierżawa gruntu od gminy a prawo pierwokupu

Dzierżawca gruntu rolnego może mieć ustawowe prawo pierwokupu, ale tylko wtedy, gdy spełnia warunki z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego i nadal ma status dzierżawcy w momencie sprzedaży. Sam fakt wieloletniego korzystania z gruntu nie zawsze wystarczy. W artykule...

Czy kwalifikacje rolnicze wystarczą do zakupu ziemi rolnej?

Same kwalifikacje rolnicze, np. ukończenie studiów podyplomowych z zakresu rolnictwa albo kursu ROL.04, zwykle nie wystarczą do zakupu ziemi rolnej o powierzchni co najmniej 1 ha. Bez zgody KOWR taką nieruchomość może co do zasady nabyć rolnik indywidualny, czyli osoba spełniająca...

Kupno domu na działce rolnej – kiedy potrzebna jest zgoda KOWR?

Kupno domu na działce rolnej jest możliwe, ale zasady transakcji zależą przede wszystkim od powierzchni gruntu, jego przeznaczenia w planie miejscowym, statusu kupującego oraz dokumentów sprzedającego. W artykule wyjaśniamy, kiedy dom z działką rolną można kupić bez zgody...

Sprzedaż ziemi rolnej przed upływem 5 lat od darowizny

Sprzedaż ziemi rolnej otrzymanej w darowiźnie przed upływem 5 lat jest możliwa, ale trzeba osobno ocenić ograniczenia z ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego oraz skutki podatkowe w PIT. W artykule wyjaśniamy, kiedy potrzebna jest zgoda KOWR, kto może kupić grunt rolny, jakie...

Dzierżawa ziemi rolnej osobie niebędącej rolnikiem

Dzierżawa gruntu rolnego osobie niebędącej rolnikiem jest co do zasady możliwa, ale trzeba najpierw sprawdzić, czy właściciel nie jest związany ograniczeniem po nabyciu ziemi rolnej, zwłaszcza zakazem oddania jej w posiadanie innemu podmiotowi przed upływem 5 lat bez zgody KOWR. ...

Zakup działki rolnej a przepisy – co trzeba wiedzieć przed transakcją

Zakup działki rolnej wiąże się z szeregiem ograniczeń prawnych, których nie można pominąć na etapie planowania transakcji. W przeciwieństwie do standardowych nieruchomości gruntowych, obrót ziemią rolną podlega szczególnej kontroli państwa. Kluczową rolę odgrywają przepisy...