Kategoria obejmuje ubezpieczenie społeczne rolników w KRUS, składki, podleganie i ustanie ubezpieczenia, emerytury i renty rolnicze oraz sytuacje związane z podjęciem pracy lub działalności. Znajdziesz tu praktyczne materiały o decyzjach KRUS, świadczeniach i obowiązkach ubezpieczonych.
Jeśli masz problem z decyzją KRUS albo potrzebujesz oceny swojej sytuacji, możesz zamówić odpłatną poradę prawną online. Prawnik może także przygotować odwołanie, wniosek lub inne pismo dotyczące postępowania przed KRUS.
Rolnik prowadzący gospodarstwo w Polsce i pracujący lub prowadzący działalność w innym państwie UE, EOG albo w Szwajcarii musi ustalić, któremu ustawodawstwu w zakresie zabezpieczenia społecznego podlega. Zaświadczenie A1 potwierdza właściwe ustawodawstwo dla danego okresu; nie...
Zawieszenie jednoosobowej działalności gospodarczej powoduje wyrejestrowanie z ubezpieczeń w ZUS, ale samo w sobie nie daje prawa do KRUS. Do ubezpieczenia rolniczego można zostać zgłoszonym tylko wtedy, gdy rzeczywiście spełnia się warunki rolnika, małżonka rolnika albo...
Po śmierci rolnika opłacającego KRUS rodzina nie może co do zasady żądać wypłaty „zgromadzonych składek”. Można natomiast wystąpić o rolniczą rentę rodzinną, jeżeli zmarły spełniał warunki do świadczenia, a wdowa, dzieci albo inni członkowie rodziny spełniają...
Powrót do ubezpieczenia w KRUS po krótkim okresie pracy i zgłoszeniu do ZUS jest możliwy, jeżeli po ustaniu zatrudnienia lub innego tytułu do ZUS rolnik albo domownik nadal spełnia warunki ubezpieczenia rolniczego. Trzeba zgłosić zmianę w KRUS, udokumentować zakończenie tytułu do...
Po orzeczeniu komisji lekarskiej KRUS nie składa się już kolejnego odwołania w KRUS. Można natomiast zaskarżyć decyzję wydaną na podstawie tego orzeczenia do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Jeżeli sprawa zaczyna się od wypadku w gospodarstwie, zgłoszenia można...
Praca w gospodarstwie rolnym rodziców po ukończeniu 16 lat może w określonych przypadkach pomóc przy ustalaniu stażu emerytalnego nauczyciela. Najpierw trzeba jednak ustalić, o jaką emeryturę chodzi — przy nowej emeryturze z art. 88a Karty Nauczyciela okresów z art. 10 ust. 1...
Rodzice wydzierżawili pole w związku z rentą z KRUS, a kolejna umowa została przekazana do KRUS i gminy. Dziś trzeba przede wszystkim ustalić rodzaj świadczenia: przy zwykłej emeryturze rolniczej od 15 czerwca 2022 r. dalsze prowadzenie gospodarstwa nie obniża świadczenia, natomiast...
Zmianę adresu odbioru emerytury z KRUS najlepiej zgłosić na aktualnym formularzu ZDO-1. Wniosek można złożyć osobiście lub pocztą, a elektronicznie należy korzystać z aktualnego kanału wskazanego przez właściwą jednostkę KRUS — od 1 stycznia 2026 r. podstawowym kanałem...
Okresy pracy w gospodarstwie rolnym mogą mieć znaczenie dla emerytury, ale ZUS i KRUS rozliczają je według odrębnych zasad. Inaczej traktuje się opłacone składki KRUS, inaczej pracę w gospodarstwie rodziców po ukończeniu 16 lat przed 1 stycznia 1983 r., a jeszcze inaczej kapitał...
Podwójna składka emerytalno-rentowa opłacana w KRUS przez rolnika prowadzącego pozarolniczą działalność gospodarczą nie jest składką ZUS i co do zasady nie zwiększa emerytury z ZUS. Może natomiast mieć znaczenie dla emerytury rolniczej, ponieważ za okres opłacania takiej...
Student pobierający rentę rodzinną z KRUS może podjąć pracę, ale forma umowy i wysokość przychodu mogą wpływać na wypłatę świadczenia. Przy etacie i innych tytułach objętych ubezpieczeniami społecznymi znaczenie mają progi 70% i 130% przeciętnego wynagrodzenia, które...
Rolnik lub domownik może w określonych przypadkach nadal podlegać KRUS mimo prowadzenia działalności pozarolniczej, ale musi spełnić warunki z art. 5a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, pilnować terminu 14 dni, corocznego dokumentu podatkowego – co do zasady składanego do...
Decyzja o wyłączeniu z KRUS z datą wsteczną może zmienić rozliczenie składek, skrócić okres ubezpieczenia i wpłynąć na świadczenia wypłacone za sporny czas. Najważniejsze jest ustalenie, jaka okoliczność spowodowała ustanie ubezpieczenia i od którego dokładnie dnia. ...
Osoba pobierająca rentę rodzinną z KRUS może pracować, ale przychód z zatrudnienia, umowy zlecenia lub działalności gospodarczej może obniżyć wypłatę świadczenia. Od 1 czerwca do 31 sierpnia 2026 r. znaczenie mają progi 6694,10 zł i 12 431,80 zł miesięcznie. Oddzielne...
Studiujące dziecko rolnika nie podlega KRUS automatycznie tylko dlatego, że mieszka z rodzicami albo pomaga w gospodarstwie. Trzeba odrębnie ocenić status domownika, prawo do renty rodzinnej oraz ewentualne ubezpieczenie w ZUS z tytułu pracy. Wyjaśniamy, kiedy nauka pozwala...
Zaświadczenie o niezaleganiu w KRUS jest potrzebne wtedy, gdy bank, urząd, instytucja przyznająca wsparcie lub inny podmiot wymaga potwierdzenia, że na koncie płatnika nie widnieją zaległe składki. Wniosek można złożyć w jednostce KRUS, pocztą albo elektronicznie, a zaświadczenie...
Jeżeli za te same miesiące widzisz składki w ZUS i KRUS, nie zakładaj od razu, że oba ubezpieczenia były prawidłowe ani że jedna z wpłat automatycznie przepada. Najpierw trzeba ustalić tytuł ubezpieczenia w każdym okresie, sprawdzić ustawowe wyjątki i uzyskać formalne...
Zaległości w KRUS nie muszą od razu prowadzić do egzekucji. Rolnik może wystąpić o rozłożenie długu na raty, odroczenie płatności, umorzenie odsetek, a w szczególnie trudnej sytuacji także o umorzenie części lub całości składek. Trzeba jednak najpierw sprawdzić, czy...
Należności z tytułu składek KRUS co do zasady przedawniają się po 5 latach od dnia, w którym dana składka stała się wymagalna. Nie zawsze oznacza to jednak, że Kasa może żądać zapłaty tylko za ostatnie 5 lat, ponieważ bieg terminu może zostać zawieszony lub przerwany, a...
Podjęcie pracy po przyznaniu emerytury rolniczej co do zasady nie powoduje jej zmniejszenia ani zawieszenia, niezależnie od wysokości wynagrodzenia. Trzeba jednak odróżnić emeryta od osoby, która nadal podlega ubezpieczeniu w KRUS albo pobiera rentę rolniczą. Wyjaśniamy,...
Od 15 czerwca 2022 r. rolnik może pobierać emeryturę rolniczą w pełnej wysokości i jednocześnie nadal posiadać oraz prowadzić gospodarstwo. Nie musi sprzedawać ziemi ani oddawać jej w dzierżawę tylko po to, aby KRUS wypłacał część uzupełniającą. Znaczenie ma jednak...
Od 10 października 2025 r. lekarz rzeczoznawca i komisja lekarska KRUS co do zasady wydają orzeczenia na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej, bez osobistego badania. Dlatego wynik postępowania często zależy od tego, czy dokumenty pokazują nie tylko rozpoznanie choroby, lecz...
Nie zgadzasz się z oceną lekarza rzeczoznawcy KRUS dotyczącą niezdolności do pracy, uszczerbku na zdrowiu albo innej przesłanki świadczenia? Odwołanie do komisji lekarskiej Kasy trzeba wnieść w ciągu 14 dni od doręczenia wypisu z treści orzeczenia. Poniżej wyjaśniamy,...
KRUS może odmówić jednorazowego odszkodowania między innymi z powodu braku ubezpieczenia, nieuznania zdarzenia za wypadek przy pracy rolniczej, spóźnionego zgłoszenia albo zakwestionowania związku urazu z wypadkiem. Od decyzji co do zasady przysługuje odwołanie do sądu rejonowego w...
Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy nie jest przyznawana wyłącznie na podstawie diagnozy. KRUS sprawdza jednocześnie całkowitą niezdolność do osobistej pracy w gospodarstwie, wymagany okres ubezpieczenia oraz moment powstania niezdolności. W poradniku wyjaśniamy,...
Wypadek przy pracy rolniczej należy zgłosić do KRUS bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 6 miesięcy od zdarzenia. Samo leczenie albo poinformowanie lekarza nie zastępuje zgłoszenia w Kasie. Wyjaśniamy, gdzie i jak złożyć zawiadomienie, jakie dowody zabezpieczyć,...
Po wypadku w gospodarstwie należy zawiadomić KRUS bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 6 miesięcy, zabezpieczyć dowody i złożyć wniosek o jednorazowe odszkodowanie. O przyznaniu świadczenia decydują nie tylko obrażenia, lecz także status ubezpieczenia w dniu zdarzenia,...
Gospodarstwo poniżej 1 ha przeliczeniowego nie wyklucza obowiązkowego ubezpieczenia w KRUS, jeżeli rolnik prowadzi dział specjalny produkcji rolnej odpowiadający rodzajowi i rozmiarowi wskazanemu w ustawie. Wyjaśniamy, kiedy powstaje ubezpieczenie, co należy zgłosić w ciągu...
Dobrowolne ubezpieczenie w KRUS jest dostępne tylko dla osób spełniających ustawowe warunki. Najczęściej dotyczy rolnika, małżonka lub domownika z gospodarstwa do 1 ha przeliczeniowego, dla których działalność rolnicza jest stałym źródłem utrzymania. Wyjaśniamy, jaki...
Zasiłek chorobowy z KRUS przysługuje co do zasady ubezpieczonemu rolnikowi, jego małżonkowi lub domownikowi, gdy niezdolność do pracy trwa nieprzerwanie co najmniej 30 dni. W 2026 r. świadczenie wynosi 25 zł za każdy dzień, także za soboty, niedziele i święta. Kluczowe...
Po śmierci rolnika nie wystarczy poinformować KRUS o zgonie. Trzeba także ustalić, kto faktycznie przejął prowadzenie gospodarstwa, czy podlega KRUS jako rolnik albo domownik oraz od jakiej daty może powstać obowiązek składkowy. Osoba przejmująca gospodarstwo powinna co do...
Małoletnie dziecko, które odziedziczyło gospodarstwo rolne, nie staje się automatycznie rolnikiem ubezpieczonym w KRUS. Ustawa wymaga, aby rolnik był osobą pełnoletnią i prowadził działalność rolniczą osobiście oraz na własny rachunek. Trzeba jednak ustalić, kto...
Rolnik, domownik i członkowie ich rodzin mogą korzystać ze świadczeń finansowanych przez NFZ, ale samo prowadzenie gospodarstwa albo podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników nie zawsze wystarcza. Kluczowe jest prawidłowe zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego w KRUS oraz...
Praca na pół etatu może wpływać na podleganie ubezpieczeniu rolniczemu, ale sam wymiar etatu nie zawsze przesądza o utracie KRUS. Znaczenie mają przede wszystkim rodzaj zatrudnienia, wysokość przychodu, zakres ubezpieczeń oraz okoliczności konkretnej sprawy. W artykule...
Umowa o pomocy przy zbiorach ma szczególne zasady ubezpieczenia w KRUS. Rolnik musi pamiętać o zgłoszeniu pomocnika i prawidłowym rozliczeniu obowiązków wobec Kasy. W artykule wyjaśniamy, kto może być objęty ubezpieczeniem, jakie dokumenty przygotować, jakie są terminy...
Sam wyjazd za granicę bez podjęcia pracy nie powoduje automatycznie ustania ubezpieczenia w KRUS. Decyduje to, czy rolnik nadal mieszka w Polsce i osobiście prowadzi działalność rolniczą, a domownik nadal spełnia warunek stałej pracy w gospodarstwie. Przy dłuższym pobycie...
Sam meldunek poza gospodarstwem nie wyklucza ubezpieczenia w KRUS. Liczy się faktyczne miejsce zamieszkania, stała praca w gospodarstwie oraz brak innego obowiązkowego ubezpieczenia społecznego. Wyjaśniamy, kiedy domownik lub małżonek zachowuje ubezpieczenie, co zmienia...
Domownikiem rolnika w KRUS nie jest każda osoba, która okazjonalnie pomaga w gospodarstwie. Trzeba łącznie spełnić ustawowe warunki dotyczące wieku, bliskiej relacji z rolnikiem, miejsca zamieszkania, stałej pracy oraz braku stosunku pracy z rolnikiem. Poniżej wyjaśniamy,...
Sama działalność nierejestrowana nie jest działalnością gospodarczą i co do zasady nie tworzy tytułu do ZUS. Rolnik lub domownik może jednak mieć problem z KRUS, gdy w jej ramach faktycznie wykonuje umowę zlecenia albo umowę o świadczenie usług, przekroczy limit przychodu lub nie...
Rolnik lub domownik może prowadzić jednoosobową działalność gospodarczą B2B i nadal podlegać KRUS, ale tylko po łącznym spełnieniu warunków z art. 5a ustawy. Kluczowe są co najmniej 3 lata nieprzerwanego ubezpieczenia w pełnym zakresie z mocy ustawy, zgłoszenie w ciągu 14 dni...
Przychód z prywatnego najmu mieszkania co do zasady nie wyłącza rolnika z ubezpieczenia w KRUS. Sam najem prywatny nie jest odrębnym tytułem do ubezpieczeń społecznych, a wysokość czynszu nie przesądza o utracie ubezpieczenia. Ryzyko pojawia się, gdy wynajem ma...
Rolnik prowadzący typową agroturystykę zwykle może nadal podlegać KRUS, ponieważ wynajem pokoi, sprzedaż domowych posiłków i usługi związane z pobytem turystów w gospodarstwie nie są objęte przepisami Prawa przedsiębiorców. Sytuacja zmienia się, gdy oferta wykracza poza ten...
Sprzedaż przez internet warzyw, owoców, miodu, jaj, serów albo przetworów z własnego gospodarstwa nie oznacza automatycznie założenia firmy i utraty KRUS. O kwalifikacji decydują przede wszystkim pochodzenie produktów, sposób ich przetwarzania, skala i organizacja sprzedaży oraz...
Rolniczy handel detaliczny nie powoduje automatycznie utraty ubezpieczenia w KRUS. O dalszym podleganiu ubezpieczeniu rolniczemu decydują przede wszystkim prowadzenie działalności rolniczej, powierzchnia gospodarstwa, status domownika oraz brak innego obowiązkowego tytułu...
Krótka praca sezonowa za granicą może spowodować ustanie ubezpieczenia w KRUS, jeżeli od pierwszego dnia zatrudnienia podlegasz systemowi zabezpieczenia społecznego państwa, w którym pracujesz. Sam fakt, że wyjazd trwa tylko kilka tygodni, nie oznacza automatycznie zachowania...
Pomocnik rolnika może podlegać ubezpieczeniu w KRUS, ale konieczne jest prawidłowe zgłoszenie i ustalenie właściwego zakresu ubezpieczenia. W artykule wyjaśniamy, jakie działania powinien podjąć rolnik, jakie dokumenty przygotować i jakie mogą być skutki zaniedbań.
Samo założenie firmy przez żonę albo męża rolnika nie zawsze oznacza utratę KRUS. Decyduje przede wszystkim to, kto prowadzi działalność lub faktycznie przy niej współpracuje, czy ta osoba ma wymagany staż w KRUS oraz czy w terminie 14 dni złoży oświadczenie o kontynuowaniu...
Rozwód nie zawsze oznacza automatyczne wykreślenie obojga byłych małżonków z KRUS. Kończy jednak szczególną podstawę ubezpieczenia jako małżonka rolnika, dlatego trzeba ustalić, czy każda z osób nadal spełnia warunki ubezpieczenia jako rolnik albo domownik. Wyjaśniamy,...
Domownika zgłasza do KRUS rolnik będący płatnikiem składek. Przy ubezpieczeniu obowiązkowym dokumenty należy złożyć w ciągu 14 dni od dnia, w którym domownik zaczął spełniać ustawowe warunki, przede wszystkim stale pracować w gospodarstwie i nie podlegać innemu ubezpieczeniu...
Przy emeryturze rolniczej z KRUS najważniejsze są dwa warunki: osiągnięcie wieku emerytalnego oraz wykazanie co najmniej 25 lat ubezpieczenia emerytalno-rentowego rolników. Krótka przerwa w zatrudnieniu poza rolnictwem albo rozbieżność w dacie zasiłku dla bezrobotnych nie powinna...
Od 1 czerwca 2025 r. samo ubezpieczenie w KRUS – także jako domownik rolnika – co do zasady nie wyklucza rejestracji w PUP jako bezrobotny. Zniesiono dawną barierę 2 ha przeliczeniowych przy definicji bezrobotnego, ale nadal trzeba spełnić ogólne warunki: brak zatrudnienia,...
Wdowa po osobie, która miała świadczenia z ZUS i KRUS, co do zasady nie otrzymuje automatycznie 85% sumy wszystkich wypłat zmarłego. Renta rodzinna jest ustalana według przepisów właściwego systemu, a przy zbiegu świadczeń zwykle wypłaca się jedno świadczenie albo wariant...
Osobę ubezpieczoną w KRUS można zatrudnić na podstawie umowy o pracę, także na część etatu. Od dnia nawiązania stosunku pracy pracownik podlega jednak obowiązkowym ubezpieczeniom w ZUS, a ubezpieczenie rolnicze w KRUS co do zasady zostaje wyłączone. Wyjaśniamy, jakie...
KRUS nie wypłaca renty socjalnej — jest to świadczenie z ZUS. Gospodarstwo rolne należące wyłącznie do małżonka nie zawsze wyklucza rentę socjalną, ale znaczenie ma to, czy osoba ubiegająca się o świadczenie jest właścicielem, współwłaścicielem albo posiadaczem ziemi...
Jeżeli rolnik prowadzący działalność gospodarczą przekroczył roczny limit należnego podatku dochodowego dla KRUS, nie może dalej łączyć tej działalności z ubezpieczeniem rolniczym na zasadach z art. 5a ustawy. Może zakończyć działalność i pozostać w KRUS jako rolnik albo...
Gdy KRUS albo gmina nie potwierdzają dawnych składek rolniczych, trzeba zebrać nie tylko dowody wpłat, lecz także dokumenty pośrednie: zaświadczenia, decyzje, nakazy płatnicze, akta gospodarstwa i ewentualne zeznania świadków. W artykule wyjaśniamy, jak udowodnić okresy...
Spóźnienie z zapłatą składki KRUS może mieć różne skutki. Przy ubezpieczeniu obowiązkowym oznacza przede wszystkim zaległość i odsetki, ale przy ubezpieczeniu na wniosek może doprowadzić do ustania ubezpieczenia od pierwszego dnia okresu, za który składka nie została...
Zwrot składek KRUS jest możliwy wtedy, gdy składki zostały nadpłacone albo opłacone nienależnie, np. po ustaniu warunków do ubezpieczenia lub po decyzji KRUS stwierdzającej ustanie ubezpieczenia za wcześniejszy okres. Sama rezygnacja z dobrowolnego ubezpieczenia nie oznacza...
Jeżeli KRUS odmówił zaliczenia okresu pracy jako domownik rolnika, trzeba sprawdzić nie tylko, czy były opłacane składki, ale przede wszystkim czy w spornym czasie spełnione były ustawowe warunki uznania za domownika i podlegania ubezpieczeniu rolniczemu. W artykule...
Osoba ubezpieczona w KRUS może dorabiać, ale forma pracy ma kluczowe znaczenie. Umowa o pracę zasadniczo powoduje objęcie ZUS i wyłączenie z KRUS, natomiast umowa zlecenia pozwala pozostać w KRUS tylko przy spełnieniu limitu przychodu. Przy działalności gospodarczej można...
Nauczyciel może doliczyć pracę w indywidualnym gospodarstwie rolnym do stażu pracy, jeżeli spełnia warunki z ustawy z 20 lipca 1990 r. i prawidłowo udowodni okres pracy. Sam akt notarialny albo zaświadczenie z KRUS zwykle nie wystarczą. W artykule wyjaśniamy, kiedy szkoła...
Po zakończeniu pracy na etacie rolnik lub domownik może wrócić do KRUS, ale Kasa bada, czy w okresie przerwy w ZUS nie powstał wcześniej obowiązek ubezpieczenia rolniczego. Dotyczy to zwłaszcza urlopu bezpłatnego, podczas którego pracodawca co do zasady nie opłaca składek na...
Rolnik lub domownik może co do zasady wykonywać umowę-zlecenie i pozostać w KRUS, jeżeli miesięczny przychód z tej umowy nie przekracza minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2026 r. limit wynosi 4806 zł brutto miesięcznie. Sam fakt podjęcia zlecenia trzeba jednak zgłosić w...
KRUS może żądać wyjaśnień, gdy umowa nazwana dzierżawą nie przewiduje czynszu, bo zgodnie z art. 693 Kodeksu cywilnego czynsz jest elementem umowy dzierżawy. Sama zapłata podatków i innych ciężarów właścicielskich zwykle wskazuje raczej na umowę z art. 708 K.c., co może nie...
Do emerytury rolniczej z KRUS co do zasady potrzeba osiągnięcia wieku emerytalnego oraz co najmniej 25 lat, czyli 100 kwartałów, podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu rolników. Okres studiów wyższych nie uzupełnia tego stażu rolniczego. W opisanej sytuacji 20 lat i...
Jeżeli po wyjeździe za granicę przestała Pani prowadzić gospodarstwo, należy jak najszybciej wyjaśnić w KRUS, od kiedy ustały przesłanki do ubezpieczenia, i złożyć dokumenty potwierdzające pobyt oraz brak osobistego prowadzenia działalności rolniczej. Samo niepłacenie składek...
Sprzedaż części gospodarstwa może spowodować utratę obowiązkowego ubezpieczenia w KRUS, jeżeli po transakcji pozostanie nie więcej niż 1 ha przeliczeniowy użytków rolnych albo wystąpi inny tytuł do ubezpieczenia społecznego. W artykule wyjaśniamy, jak liczyć hektary...
Umowę-zlecenie osoby ubezpieczonej w KRUS trzeba ocenić pod kątem zbiegu ubezpieczeń, limitu przychodu i statusu studenta. W 2026 r. rolnik lub domownik może co do zasady pozostać w KRUS przy zleceniu, jeżeli miesięczny przychód z tego tytułu nie przekracza minimalnego wynagrodzenia,...
Rolnik może zatrudnić współmałżonka na umowę o pracę, jeżeli zatrudnienie jest rzeczywiste: małżonek faktycznie wykonuje pracę, otrzymuje wynagrodzenie i podlega kierownictwu pracodawcy. Sama chęć uzyskania ubezpieczenia w ZUS nie wystarczy. Umowa o pracę co do zasady...
Stary dług w KRUS nie zawsze blokuje darowiznę gospodarstwa dzieciom. Trzeba jednak ustalić, czy zaległość nadal istnieje, czy została zabezpieczona hipoteką oraz czy KRUS podejmował czynności, które zawiesiły albo przerwały bieg przedawnienia. W artykule wyjaśniamy,...
Sam wpis w ewidencji gruntów, że zmarły rolnik był samoistnym posiadaczem udziału w działce, nie przesądza jeszcze, że nie przekazał całego gospodarstwa ani że KRUS może po latach odebrać przyznaną emeryturę rolniczą. Kluczowe znaczenie ma akt notarialny przekazania...
Renta rodzinna albo wdowia z Niemiec może spowodować ustanie ubezpieczenia w KRUS, jeżeli oznacza ustalone prawo do świadczenia rentowego z instytucji zagranicznej. W takiej sytuacji KRUS nie „wypowiada” ubezpieczenia uznaniowo, lecz wydaje decyzję o ustaniu tytułu do...
Rolnik lub domownik ubezpieczony w KRUS może wykonywać umowę-zlecenie i nadal pozostać w KRUS, ale tylko wtedy, gdy spełnia warunki z art. 5b ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Kluczowe są: limit miesięcznego przychodu, terminowe zgłoszenie sprawy do KRUS i faktyczne...
Rolnik pobierający rentę z KRUS po osiągnięciu wieku emerytalnego powinien sprawdzić uprawnienia zarówno w KRUS, jak i w ZUS. Możliwość pobierania obu emerytur zależy przede wszystkim od daty urodzenia oraz od tego, czy ma odrębnie wymagany staż rolniczego ubezpieczenia...
Właściciel gospodarstwa rolnego może zostać objęty KRUS z mocy ustawy, jeżeli faktycznie prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie powyżej 1 ha przeliczeniowego albo prowadzi dział specjalny produkcji rolnej i nie ma innego obowiązkowego tytułu do ubezpieczeń...
Sama darowizna ziemi rolnej w Polsce, nawet o powierzchni powyżej 1 ha przeliczeniowego, nie powoduje automatycznie obowiązku ubezpieczenia w KRUS. Decydujące jest to, czy obdarowany jest rolnikiem w rozumieniu ustawy: mieszka w Polsce, osobiście i na własny rachunek prowadzi...
Po utracie pracy małżonek rolnika nie zawsze może zostać po prostu „dopisany” do KRUS. Decydujące jest to, czy rolnik nadal prowadzi gospodarstwo, czy małżonek faktycznie w nim pracuje i czy nie ma innego tytułu do ubezpieczeń społecznych. W artykule wyjaśniamy,...
Brata zgłoszonego do KRUS jako domownika można wyrejestrować, jeżeli przestał spełniać ustawowe warunki: nie mieszka w gospodarstwie ani w jego pobliżu, nie pracuje stale w gospodarstwie albo podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu. W artykule wyjaśniamy, kiedy ustaje...
Sama decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej u rolnika nie podwyższa automatycznie emerytury KRUS. Może jednak otworzyć drogę do jednorazowego odszkodowania, renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy albo dodatku pielęgnacyjnego, jeżeli spełnione są ustawowe warunki. W...
Zawieszona działalność gospodarcza nie musi sama w sobie wykluczać ubezpieczenia w KRUS. Decydują przede wszystkim: posiadanie gospodarstwa obejmującego ponad 1 ha przeliczeniowy użytków rolnych, brak innego tytułu do ubezpieczeń społecznych oraz faktyczne prowadzenie działalności...
Wynajem 4 pokoi gościnnych w budynku mieszkalnym położonym na wsi może korzystać ze zwolnienia z PIT, jeżeli pokoje znajdują się w gospodarstwie rolnym i są udostępniane osobom przebywającym na wypoczynku. Praca na etacie i przejście z KRUS do ZUS co do zasady nie...
Żona rolnika może podlegać obowiązkowemu ubezpieczeniu w KRUS, jeżeli mąż jest rolnikiem w rozumieniu ustawy, a ona nie podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu i pracuje w gospodarstwie rolnym albo w gospodarstwie domowym bezpośrednio z nim związanym. Samo małżeństwo nie powinno...
Jeżeli osoba w młodości pracowała w gospodarstwie rodziców, nie zawsze uzyska z KRUS zaświadczenie o opłacaniu za nią składek. Przy pracy sprzed 1 stycznia 1983 r. częściej chodzi o udowodnienie samego okresu pracy po ukończeniu 16 lat, a nie o potwierdzenie składek. W...
Przy zwykłej emeryturze rolniczej z KRUS od 15 czerwca 2022 r. nie trzeba już sprzedawać, darować ani wydzierżawiać gospodarstwa, aby otrzymywać świadczenie w pełnej wysokości. Inaczej może być przy rencie rolniczej, rencie rodzinnej albo szczególnych starszych...
Jeżeli jesteś ubezpieczona w KRUS jako domownik, po przeprowadzce trzeba ponownie ocenić, jak brzmi ustawowa definicja domownika rolnika i czy nadal spełniasz jej warunki. Nie wystarczy samo zameldowanie u rodziców – liczy się...
Składki opłacane w ZUS i KRUS nie zawsze „łączą się” w jedno świadczenie. Dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. zasadą jest odrębne ustalanie emerytury z ZUS i emerytury rolniczej, ale przy braku prawa do emerytury z KRUS składki rolnicze mogą zwiększyć emeryturę...
Rolnik może podjąć pracę na etat, ale umowa o pracę co do zasady powoduje objęcie ubezpieczeniami społecznymi w ZUS i wyłącza dalsze pełne ubezpieczenie w KRUS. Sama powierzchnia gospodarstwa nie blokuje podjęcia pracy poza rolnictwem. Inaczej trzeba ocenić zlecenie,...
Odziedziczenie udziału w gospodarstwie rolnym nie oznacza automatycznie, że każdy spadkobierca musi płacić składki KRUS. Decyduje przede wszystkim faktyczne prowadzenie działalności rolniczej, powierzchnia gospodarstwa, brak innego ubezpieczenia społecznego oraz ewentualna stała...
Siostra może zgłosić Cię do ubezpieczenia w KRUS jako domownika tylko wtedy, gdy spełniasz wszystkie ustawowe warunki: jesteś osobą bliską rolnikowi, masz co najmniej 16 lat, stale pracujesz w jej gospodarstwie, nie jesteś jej pracownikiem i mieszkasz z nią, w gospodarstwie albo w...
Od 1 czerwca 2025 r. samo posiadanie gospodarstwa rolnego powyżej 2 ha przeliczeniowych nie wyklucza już automatycznie statusu osoby bezrobotnej. Nadal trzeba jednak spełnić warunki rejestracji, nie mieć stałego źródła dochodu i prawidłowo wykazać dane w PUP oraz ZUS. ...
Rolnik ubezpieczony w KRUS może pomagać małżonkowi w firmie, ale tylko pomoc okazjonalna i uboczna zwykle nie tworzy tytułu do ZUS. Stała, zorganizowana i istotna praca przy działalności może oznaczać status osoby współpracującej. Wyjaśniamy, kiedy taka współpraca grozi...
Rezygnacja z KRUS zależy od tego, czy ubezpieczenie trwa na wniosek, czy z mocy ustawy. Sam udział w projekcie unijnym lub chęć uzyskania statusu osoby biernej zawodowo nie zawsze wystarczy do wyrejestrowania. W artykule wyjaśniamy, kiedy można złożyć oświadczenie o...
Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy może być wypłacana w ograniczonej wysokości, jeżeli KRUS uzna, że rencista nadal prowadzi działalność rolniczą. O częściowym zawieszeniu nie powinien jednak decydować wyłącznie formalny tytuł własności do gospodarstwa, lecz...
Po zakończeniu działów specjalnych produkcji rolnej rolnik może stracić obowiązkowy tytuł do KRUS, zwłaszcza gdy nie ma gospodarstwa powyżej 1 ha przeliczeniowego. Nie zawsze oznacza to jednak koniec ubezpieczenia emerytalno-rentowego. Wyjaśniamy, kiedy możliwa jest...
Zwiększenie rolne może podwyższyć emeryturę z ZUS, jeśli ubezpieczony opłacał składki w KRUS, ale nie ma ustalonego prawa do emerytury rolniczej. Nie jest to jednak automatyczne doliczenie każdego okresu związanego z KRUS – liczą się przede wszystkim okresy opłacania...
Renta rolnicza z KRUS może być wypłacana w pełnej albo ograniczonej wysokości zależnie od tego, czy rencista rzeczywiście zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Kluczowe znaczenie ma nie tylko własność ziemi, ale także posiadanie gospodarstwa, dzierżawa, wspólne...
Praca za granicą nie przekreśla automatycznie prawa do emerytury rolniczej. Dla KRUS kluczowe są wiek emerytalny, co najmniej 25 lat ubezpieczenia emerytalno-rentowego rolników oraz to, czy praca poza Polską przerwała ubezpieczenie w KRUS. W artykule wyjaśniamy, kiedy można...
Rolnik, który podejmuje pracę na podstawie umowy o pracę, co do zasady podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w ZUS i nie może jednocześnie pozostawać w pełnym ubezpieczeniu społecznym rolników w KRUS. Samo dalsze opłacanie składek KRUS nie utrzymuje ubezpieczenia, jeżeli...
Brakujące okresy ubezpieczenia w KRUS nie zawsze można uzupełnić przez proste opłacenie składek po latach. Możliwe jest natomiast wystąpienie do KRUS o ustalenie podlegania ubezpieczeniu lub o zaliczenie określonych okresów pracy w gospodarstwie, jeżeli pozwalają na to przepisy i...
Praca lub wieloletni pobyt za granicą nie zawsze przekreślają prawo do emerytury rolniczej z KRUS. Kluczowe jest to, czy rolnik rzeczywiście podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w KRUS przez wymagane 25 lat i czy w tym czasie nie podlegał innemu ubezpieczeniu społecznemu. ...
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpeg)
.jpg)
.jpg)
.jpeg)
.jpg)
.jpeg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)