Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z KRUS?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jak udowodnić wpłaty do KRUS?

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2016-11-21

W 1978 r. rodzice przekazali mi gospodarstwo rolne, przez pięć lat byłem zwolniony z opłacania składek na Fundusz Emerytalno-Rentowy. Od 1983 do 1992 r. wpłacałem składki na ten fundusz do urzędu gminy. Potem powstał KRUS, gdzie do dnia dzisiejszego, jako rolnik prowadzący nieprzerwanie gospodarstwo, wpłacam składki. Niedawno dowiedziałem się, że gmina nie przesłała do KRUS informacji o opłacanych przeze mnie składkach za lata 1983-1992. Gmina odmówiła mi wydania zaświadczenia ze względu na brak rejestrów, które, jak mi powiedziano, zostały zniszczone po 10 latach. Posiadam dwa dowody wpłaty z 1978 r. i jeden z 1992 r. oraz dwa zaświadczenia uprawniające do korzystania z usług zdrowotnych w 1987 i 1988 r. – w owym czasie wydanie tych zaświadczeń zależne było od opłacenia zobowiązań na FER. Z powodu tych braków w dokumentacji ja i żona jesteśmy pozbawieni możliwości otrzymania emerytury. Proszę o poradę, jak ten problem rozwiązać?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Jak udowodnić wpłaty do KRUS?

Gdzie złożyć wniosek o przyznanie emerytury rolniczej?

Zgodnie z ustawą z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników prawo do świadczeń z ubezpieczenia ustala się na wniosek osoby zainteresowanej albo innej osoby mającej interes prawny w ustaleniu tego prawa (np. przez pełnomocnika). Wnioskodawca zamieszkały w Polsce, posiadający okresy ubezpieczenia za granicą i w Polsce, który ubiega się o przyznanie emerytury rolniczej, powinien złożyć wniosek o to świadczenie na obowiązującym formularzu KRUS SR-20. Do tego formularza wnioskodawca, zamiast krajowego formularza KRUS SR-21 (lub KRUS SR-21A), powinien dołączyć formularz unijny E-207 – informacja dotycząca przebiegu okresu ubezpieczenia osoby ubezpieczonej (w Polsce i za granicą).

Jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku o przyznanie emerytury rolniczej?

Do wniosku powinny być również dołączone dowody, które uzasadniają prawo do świadczeń oraz wpływają na ich wysokość.

W związku z tym wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa do emerytury rolniczej oprócz dokumentów stwierdzających tożsamość oraz datę urodzenia powinien przedłożyć:

  • dokumenty potwierdzające okresy pracy i prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz podlegania z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacenia składek (o ile takie dokumenty nie znajdują się w posiadaniu KRUS),
  • dokumenty potwierdzające okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu, o ile legitymuje się innym ubezpieczeniem społecznym niż rolnicze,
  • dokumenty potwierdzające okresy ubezpieczenia przebyte w państwach UE/EOG, Szwajcarii lub w państwach, z którymi łączy Polskę umowa o zabezpieczeniu społecznym (o ile legitymuje się okresami ubezpieczenia za granicą), a w razie braku takich dokumentów – wskazać instytucję, w której był ubezpieczony lub nazwę i adres pracodawcy.

Jak potwierdzić okres prowadzenia gospodarstwa rolnego sprzed 1977?

W celu potwierdzenia okresów prowadzenia gospodarstwa rolnego przed 1 lipca 1977 r. (przed tą datą rolnicy nie podlegali ubezpieczeniu społecznemu) wnioskodawca powinien przedstawić dokument stwierdzający tytuł władania gospodarstwem (np. akt notarialny, akt własności ziemi, umowę dzierżawy). Osoby, które pracowały w gospodarstwach rolnych rodziców (lub dziadków) w charakterze domowników przed wprowadzeniem obowiązkowego ubezpieczenia społecznego dla tych osób (przed 1 stycznia 1983 r.), a następnie przejęły to gospodarstwo, oprócz złożonego pod odpowiedzialnością karną oświadczenia o pracy w nim, zwykle nie muszą składać dodatkowych dokumentów (zazwyczaj wystarczającą dokumentację posiada KRUS). W innych przypadkach wnioskodawca powinien także dostarczyć zaświadczenie urzędu gminy, potwierdzające miejsce zamieszkania oraz istnienie gospodarstwa rolnego w podanym okresie. Jeżeli urząd gminy nie dysponuje dokumentacją pozwalającą na potwierdzenie tych faktów, okoliczność ta może być potwierdzona pisemnymi zeznaniami co najmniej dwóch świadków. Zeznania świadków podlegają kolegialnej ocenie organu rentowego.

Co jeżeli KRUS nie może potwierdzić faktu podlegania ubezpieczeniu rolniczemu ?

Jeżeli KRUS nie może potwierdzić faktu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresach od 1 lipca 1977 r. do 31 grudnia

1982 r. oraz od 1 stycznia 1983 r. do 31 grudnia 1990 r., gdyż dane wnioskodawcy nie zostały przejęte z urzędu gminy (sprawy ubezpieczenia i opłacania składek leżały w gestii tych urzędów przed powołaniem jednostek organizacyjnych KRUS), wówczas zainteresowany powinien przedstawić zaświadczenie wystawione przez właściwy urząd gminy, na terenie którego jest lub było położone gospodarstwo rolne. Zaświadczenie musi zawierać imię i nazwisko ubezpieczonego, datę urodzenia, adres zamieszkania, okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników i wysokość opłaconych na nie składek.

Niestety w skrajnej sytuacji należy odwołać się do sądu.

Nie ma wątpliwości, że skarżący ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu faktów dotyczących opłacania składek na Fundusz Emerytury Rolników (art. 306 a) § 1 pkt 2 ustawy – Ordynacja podatkowa). W takich przypadkach, stosownie do treści art. 306 b) § 1 Ordynacji podatkowej, organ jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W myśl § 2 tego przepisu organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające.

Odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o żądanej treści następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie – art. 306 c).

Stosownie do przepisu art. 306 k) Ordynacji podatkowej, w sprawach nieuregulowanych w art. 306 a) – 306 i) należy stosować odpowiednio przepisy rozdziałów 1-6, 8-12, 14, 16 oraz 23 działu IV. Oznacza to, że organ ma między innymi obowiązek stosować przepisy zawarte w zasadach ogólnych, podejmować niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu (art. 122, art. 123 Ordynacji podatkowej), dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

Fundusz Emerytalny Rolników utworzony został ustawą z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140). Na podstawie art. 42 ustawy Rada Ministrów wydała w dniu 9 grudnia 1977 r. rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 37, poz. 166). W myśl § 27 ust. 1 rozporządzenia podstawę wymiaru składki oraz wysokość składki ustala w drodze decyzji naczelnik gminy.

Zatem proszę złożyć oficjalny wniosek od gminy, przedstawić posiadane dokumenty. Od negatywnej decyzji wójta (burmistrza) odwołać się do SKO, a potem do sądu administracyjnego.

Czy gmina ma obowiązek przechowywania danych dotyczących gospodarstw rolnych i opłacania składek?

Gmina ma obowiązek przechowywać dokumenty. Urząd gminy powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w koniecznym zakresie stosownie do art. 218 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) i ustalić, jakie posiada rejestry i ewidencje (również te archiwalne), które mogłyby potwierdzać okresy pracy wnioskodawcy w gospodarstwie rolnym. Następnie, biorąc pod uwagę wszelkie okoliczności, np. domniemanie faktyczne, które wynika z faktu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników przez daną osobę, w rozumieniu ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, urząd gminy powinien ocenić, czy zebrane materiały dowodzą, że zostały spełnione przesłanki z art. 3 ust. 1 ustawy o wliczaniu okresów pracy i wydać stosowne zaświadczenie lub odmówić wydania tego zaświadczenia w formie postanowienia, powołując się na brak stosownych dokumentów znajdujących się w jego posiadaniu. W uzasadnieniu takiego odmownego postanowienia urząd gminy powinien wymienić dokumentację zawartą w jego zasobach, którą badał i stwierdzić, czy to całość zasobów (także archiwalnych), które mogłyby dać odpowiedź na pytanie, czy zainteresowany prowadził czy też nie gospodarstwo rolne w okresie wskazanym we wniosku.

W każdym razie warto powalczyć z urzędem.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »


Podobne materiały

Za ile zaległych składek KRUS powinienem zapłacić?

Za ile zaległych składek KRUS powinienem zapłacić?

W ciągu ostatnich 10 lat miałem przerwy w pracy i nie opłacałem także składek na KRUS. Obecnie KRUS naliczył mi składki za te 10 lat. Czy nie...

Ubezpieczenie w KRUS a praca w Niemczech

Ubezpieczenie w KRUS a praca w Niemczech

Od kilku lat prowadzę gospodarstwo rolne. Aktualnie planuję wyjazd do Niemiec w celach zarobkowych (gospodarstwem zajmą się moi rodzice). Załóżmy, że...

Czy po przejściu ze składek KRUS na ZUS-owe można mieć jakieś ulgi?

Czy po przejściu ze składek KRUS na ZUS-owe można mieć jakieś ulgi?

W tej chwili posiadam jednoosobową działalność gospodarczą na warunkach ogólnych z podatkiem liniowym. Do końca maja opłacam KRUS, gdyż posiadam...

ZUS czy KRUS dla byłej żony rolnika?

ZUS czy KRUS dla byłej żony rolnika?

Mam 44 lata, jestem w trakcie rozwodu. Wspólnie z mężem prowadzimy 50-hektarowe gospodarstwo rolne (nie było podziału majątku). Przed ślubem...

Emerytura rolnicza a posiadanie ziemi

Emerytura rolnicza a posiadanie ziemi

Jestem rolnikiem, mam 66 lat, wraz z żoną posiadam gospodarstwo rolne o pow. 9 ha. Niebawem, zgodnie z nowym planem zagospodarowania...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »