• Data: 2026-04-08 • Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Jestem właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni ponad 10 hektarów, które posiadam od wielu lat. Od kilku lat jednocześnie pracuję na podstawie umowy o pracę na pełny etat poza rolnictwem. Tego faktu nie zgłosiłem do KRUS i cały czas regularnie opłacam składki w tej instytucji. Zaczynam się jednak zastanawiać, czy dalsze opłacanie składek w KRUS ma w mojej sytuacji sens, czy powinienem się z niego wyrejestrować oraz czy ewentualne wyrejestrowanie może utrudnić mi powrót do ubezpieczenia rolniczego w przyszłości.
.jpg)
Wykonywanie pracy na podstawie umowy o pracę wiąże się z objęciem pracownika obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym w ZUS. Skutkiem tego jest utrata prawa do podlegania ubezpieczeniu społecznemu w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Głównym zadaniem KRUS jest zapewnienie ubezpieczeń społecznych rolnikom. Zasady funkcjonowania tej instytucji regulują przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych realizuje zadania z zakresu powszechnych ubezpieczeń społecznych w Polsce. Zakres jego działań określają art. 66–72 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Osoba prowadząca gospodarstwo rolne co do zasady podlega ubezpieczeniu w KRUS, o ile nie wykonuje jednocześnie pracy lub działalności stanowiącej tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń w ZUS. W większości przypadków podjęcie pracy na umowie o pracę wyklucza możliwość dalszego ubezpieczenia w KRUS, choć przepisy przewidują pewne wyjątki.
Pracodawca nie ma obowiązków informacyjnych wobec KRUS. To rolnik jako ubezpieczony ma obowiązek zgłoszenia w KRUS, w terminie 14 dni, wszelkich zmian mających wpływ na podleganie ubezpieczeniu, w tym podjęcia zatrudnienia.
Zatrudnienie na podstawie umowy o pracę powoduje wyłączenie z ubezpieczenia w KRUS i objęcie ubezpieczeniem w ZUS. Inaczej jest w przypadku umowy zlecenia, ponieważ po spełnieniu określonych warunków możliwe jest pozostanie w KRUS.
Ustawa przewiduje możliwość ponownego objęcia ubezpieczeniem rolniczym poprzez złożenie wniosku o objęcie ubezpieczeniem dobrowolnym. Warunkiem jest, aby należny podatek dochodowy za dany rok nie przekraczał kwoty ustalonej przez KRUS. Objęcie ubezpieczeniem następuje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu złożenia wniosku.
Praca na podstawie umowy o pracę powoduje obowiązkowe objęcie ubezpieczeniem w ZUS i wyłączenie z KRUS. Rolnik ma obowiązek zgłoszenia tego faktu do KRUS w ustawowym terminie. Wyrejestrowanie z KRUS nie zamyka drogi do powrotu do ubezpieczenia rolniczego w przyszłości, o ile zostaną spełnione warunki ustawowe. Warto jednak przeanalizować swoją sytuację indywidualnie, aby uniknąć konsekwencji finansowych.
Przykład 1
Rolnik posiadający gospodarstwo rolne podejmuje pracę na pełny etat w firmie prywatnej. Od momentu zawarcia umowy o pracę powinien zostać objęty ubezpieczeniem w ZUS i zgłosić ten fakt do KRUS.
Przykład 2
Właściciel gospodarstwa rolnego wykonuje dodatkowo pracę na podstawie umowy zlecenia. Po spełnieniu określonych warunków nadal może pozostać ubezpieczony w KRUS.
Przykład 3
Rolnik po kilku latach pracy poza rolnictwem rezygnuje z zatrudnienia i chce wrócić do ubezpieczenia rolniczego. Składa wniosek o objęcie ubezpieczeniem dobrowolnym w KRUS i zostaje nim objęty od kolejnego miesiąca.
Oferujemy kompleksowe porady prawne z zakresu ubezpieczeń społecznych, KRUS i ZUS oraz sytuacji rolników łączących pracę w gospodarstwie z inną działalnością zawodową. Pomagamy w analizie indywidualnej sytuacji oraz w przygotowaniu odpowiednich wniosków i zgłoszeń.
1. Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz.U. 1998 nr 137 poz. 887
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika