Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zaprzestanie działalności rolniczej i przekazanie działek dzieciom

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2017-07-17

Żona uzyska za 3 miesiące prawo do emerytury rolniczej, ja pracuję, mam do emerytury 3 lata. Posiadamy gospodarstwo rolne o powierzchni 3,5 ha w kilku działkach, jedna jest z budynkiem mieszkalnym i zabudowaniami. Czy w ramach zaprzestania działalności rolniczej możemy przekazać działkę z budynkami jednemu dziecku, a pozostałe działki drugiemu – posiadającemu już ziemię powyżej 1 ha?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zaprzestanie działalności rolniczej i przekazanie działek dzieciom

Zgodnie z ustawą o ubezpieczeniu społecznym rolników – art. 19: „Emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia łącznie następujące warunki – osiągnął wiek emerytalny, podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres, zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej.

Emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem, współwłaścicielem lub posiadaczem gospodarstwa rolnego. Jednakże własności, współwłasności i posiadania gospodarstwa rolnego nie uznaje się za prowadzenie gospodarstwa rolnego w przypadkach wprost wskazanych w przepisach, a także – i jest to dorobek orzecznictwa – w przypadku, kiedy rolnik faktycznie nie prowadzi w nim działalności rolniczej, to jest nie uzyskuje tą drogą środków utrzymania.

Zgodnie z treścią wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2007 r. bIII AUa 18/2007 LexPolonica nr 1317168 Gazeta Prawna 2007/72, str. A9: „Nawet wtedy, kiedy uprawniony do emerytury albo renty z KRUS jest posiadaczem albo właścicielem gospodarstwa rolnego, zachowuje nadal prawo do całości świadczenia, jeżeli faktycznie gospodarstwa nie prowadzi i nie uzyskuje z niego dochodów”.

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 06.05.2004 r. (II UZP 5/04 OSNP 2004 r. Nr 22, poz. 389) w uzasadnieniu podniósł, iż porównanie ustępów 1 i 4 art. 28 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie może polegać na zestawianiu pojęcia „prowadzenie (kontynuowanie) działalności zarobkowej” z pojęciem „własności lub posiadania gruntu”, gdyż są to pojęcia nieprzystawalne.

Posiadacz gospodarstwa rolnego, który utracił możliwość jego prowadzenia i uzyskiwania tą drogą środków utrzymania, zachowuje prawo do świadczeń w pełnej wysokości. Taki sam pogląd zaprezentował Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 08.12.2004 r. (III Aua 598/04 Apel. Warszawa 2005 nr 4, poz. 16), w którym stwierdził, że zawieszenie wypłaty emerytury rolniczej nie dotyczy osoby jedynie posiadającej gospodarstwo rolne, ale tylko takiej osoby, która gospodarstwo rolne prowadzi i gospodarstwo to przynosi jej dochód.

Chodzi więc o jakiekolwiek wyzbycie się gospodarstwa rolnego – darowizna, sprzedaż – byleby było dopuszczalne w zakresie ustawy.

Zgodnie z art. 2a ust. 1 w zw. z art. 1a pkt 2 ustawy, dodanym do tej ustawy w związku z nowelizacją dokonaną na mocy ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw – nabywcą nieruchomości rolnej o powierzchni co najmniej 0,3 ha może być co do zasady wyłącznie rolnik indywidualny. Powierzchnia nabywanej nieruchomości rolnej wraz z powierzchnią nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rodzinnego nabywcy nie może zaś przekraczać powierzchni 300 ha użytków rolnych.

Darowizna gospodarstwa rolnego ustawy o ziemi może nastąpić z pominięciem powyższych zasad, jeżeli nabycie nieruchomości rolnej w drodze darowizny nastąpi przez:

  • osobę bliską zbywcy,
  • jednostkę samorządu terytorialnego,
  • Skarb Państwa lub działającą na jego rzecz agencję,
  • kościelne osoby prawne.

Przez „osoby bliskie zbywcy” zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy rozumieć należy zstępnych, wstępnych, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, małżonka oraz osoby przysposabiające i przysposobione. Darowizna gospodarstwa rolnego może więc zostać bezproblemowo dokonana na rzecz dzieci.

Zgodnie z ustawą emerytalną można darować ziemię dzieciom – bez znaczenia, czy następuje podział gospodarstwa. Wiąże się to z zaprzestaniem działalności rolniczej.

Na koniec dodam jeszcze, że darowizny w I grupie podatkowej zwolnione są z opodatkowania, pod warunkiem zgłoszenia tego faktu w US w terminie 6 miesięcy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Wyjście ze współwłasności ziemi rolnej

Wyjście ze współwłasności ziemi rolnej

Sprawa dotyczy majątku po moim ojcu. Jest to głównie ziemia rolna, siedlisko. Ziemia leży na obrzeżach miasta, więc łatwo może zostać przekwalifikowana na...

Dziedziczenie gospodarstwa rolnego w 2017 r.

Dziedziczenie gospodarstwa rolnego w 2017 r.

Jak wygląda dziedziczenie gospodarstwa rolnego, jeśli spadkodawca zmarł w styczniu tego roku? Chodzi o spadek po zmarłym dziadku, który był na pół...

Gospodarstwo otrzymane od rodziców w zamian za emeryturę a roszczenia siostry

Gospodarstwo otrzymane od rodziców w zamian za emeryturę a roszczenia siostry

W roku 1979 rodzice przekazali mi gospodarstwo rolne o powierzchni 13 ha wraz z budynkami. Gospodarstwo zostało przekazane na podstawie umowy przekazania...

Jak uczynić córkę właścicielką ziemi po zmarłym ojcu?

Jak uczynić córkę właścicielką ziemi po zmarłym ojcu?

Jak przepisać akt notarialny ziemi na córkę? Oświadczenia woli złożone zostały u notariusza – jedna córka przyjęła spadek...

Zachowek z gospodarstwa rolnego dziadków

Zachowek z gospodarstwa rolnego dziadków

Brat taty został przez dziadków obdarowany gospodarstwem rolnym. Tata i mama pomagali w tym gospodarstwie przez wiele lat, później się wyprowadzili....

Podział działki rolnej w celu sprzedaży

Podział działki rolnej w celu sprzedaży

Posiadam gospodarstwo rolne 3,16 ha od 1994 roku (składające się z kilku działek rolnych, w tym jednej zabudowanej domem mieszkalnym). Chciałbym...

Prawo do gospodarstwa po rodzicach

Prawo do gospodarstwa po rodzicach

Moi dziadkowie, właściciele gospodarstwa rolnego, mieli 4 dzieci, z tego dwoje nie żyje (wujek i mój tata), jest jeszcze ciotka i drugi wujek....

Czy umowa dożywocia umożliwia przekazanie gospodarstwa rolnego nierolnikowi?

Czy umowa dożywocia umożliwia przekazanie gospodarstwa rolnego nierolnikowi?

Czy obecne prawo rolne przewiduje przekazanie własności nieruchomości rolnej na drodze umowy dożywocia? Osoba niespokrewniona ze mną posiada gospodarstwo rolne...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »