Kategoria: Spadkobranie i podział gospodarstw

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jak przeprowadzić podział gospodarstwa po zmarłym?

Autor: Małgorzata Zegarowicz-Sobuń • Opublikowane: 2018-09-24

Zmarł brat będący właścicielem gospodarstwa rolnego. Brat nie był żonaty i nie miał dzieci. Rodzice nie żyją. Brat pozostawił troje rodzeństwa. Rodzeństwo co do części gospodarstwa jest zgodne na sprzedaż. Jedna działka byłaby wyodrębniona, nieprzeznaczona do sprzedaży. Czy taki podział gospodarstwa można przeprowadzić u notariusza, czy tylko sądownie? Jak przeprowadzić podział gospodarstwa po zmarłym?

Małgorzata Zegarowicz-Sobuń

»Wybrane opinie klientów

Jestem zadowolona z Waszych usług, już 2-gi raz dostaję odpowiedź, która jest wyczerpująca, napisana zrozumiałym (dla nie prawnika ) językiem i w ciągu doby, Trzymacie poziom już 10 lat i oby tak dalej. 
Krystyna, inżynier, 70 lat
Wszystko jest na najwyższym poziomie
Sebastian, 44 lata, mechanik samochodowy
Bardzo wysoko oceniam współpracę z serwisem , odpowiedz prawnika była wyczerpująca i rzetelna . 
Edyta
Dziękuję bardzo za odpowiedź. Rozwiała moje wątpliwości. Pomogła mi w rozwiązaniu problemu.
Anna
W ciągu niespełna godziny otrzymałem wyczerpującą odpowiedź, a to bez wychodzenia z domu i \"szukania\" prawników. .
Roman, emeryt, 72 lata
Bardzo sprawnie i na temat.
Klaudiusz
Szybka odpowiedź, która została przesłana następnego dnia, to największy atut. Muszę też przyznać, że informacje były rzetelnie i wyczerpująco przedstawione. Dla mnie to wygodna forma rozwiewania wszelkich wątpliwości prawnych towarzyszących sprawom biznesowym - nie tracę czasu a koszty akceptowalne. 
Ewa
Błyskawiczna reakcja, gotowość do niezwykle wnikliwego pochylenia się nad problemem, cierpliwe wyjaśnianie tematów trudnych dla laika, a reasumując - bardzo profesjonalna opieka nad klientem - to może zasługiwać tylko na najwyższą ocenę!
Katarzyna, 53 lata
Bardzo dziękuję - szybko i profesjonalnie.
Beata
Po raz kolejny bardzo rzetelna i wyczerpująca odpowiedz na pytania.
Przemysław
Bardzo polecam ten serwis. Odpowiedzi otrzymałam szybko i rzetelnie podparte przepisami. 
Małgorzata
Jestem bardzo zadowolona z pomocy którą uzyskałam na portalu. Odpowiedź otrzymałam w ekspresowym tempie płacąc za to niewiele ponad 80 zł. Wiadomość którą dostałam była wyczerpująca, wszystkie informacje zostały przekazane w sposób jasny i zrozumiały. Dodatkowo były umieszczone wyroki SN z przeszłości na których mogłam się oprzeć. Polecam każdemu.
Katarzyna, 29 lat
Odpowiedz wyczerpująca,ale jak to zwykle bywa rodzą się następne pytania.
Bogusław
Dziękuję za pomoc. Super.
Mariusz
Pomoc udzielona bez zarzutu
Elżbieta, 66 lat
Dziękuję bardzo za udzielenie mi szczegółowych informacji. Miałam różne wiadomości i znalazłam w Internecie Państwa portal i mam 100 procentowa pewność. 
Barbara
Bardzo szybka i zrozumiała odpowiedz na nurtujące mnie opisane problemy. Prawdziwym plusem jest to ze nie trzeba biegać po kancelariach,aby o coś zapytać. Na pewno polecę tę stronę znajomym
Małgorzata, 52 lata
Dziękuję za odpowiedź
Weronika
wszystko jest super
Brygida, 70 lat, kasjer
Szybko rzetelnie konkretnie
Roman, leśnik, 55 lat
Chciałam podziękować za wyczerpujące odpowiedzi także na pytania dodatkowe. Szybkość odpowiedzi, szeroka wiedza Pani Marty, to sprawia, że poleciłabym porady wszystkim. Naprawdę jestem pod wrażeniem profesjonalizmu.
Danuta
Pismo odwoławcze napisane w terminie, jak dla mnie rzetelnie i poprawnie, jednak odwołanie od kary nie zostało przez dyrektora uznane. Jednak polecam aby korzystać z usług.
Beata, asystent osoby niepełnosprawnej
Szybki dostęp do porad prawnych
Lucyna
Profesjonalna obsługa. Cena akceptowalna.
Andrzej, mechanik, 44 lata
Szybka, profesjonalna porada. Błyskawiczne odpowiedzi na wszystkie pytania dodatkowe. Polecam!
Aneta, nauczyciel, 42 lata
Szybko i profesjonalnie.
Agnieszka
 Bardzo dziękuję za wyczerpującą odpowiedź sformułowaną w sposób pozwalający zrozumieć przekazywane treści. Mam nadzieję, że uzyskane informacje pozwolą mi na bezproblemowe rozliczenie podatku dochodowego. 
Lech
Odpowiedź profesjonalna,  zredagowana bardzo szybko (na drugi dzień już ją miałem). Na pytanie dodatkowe odpowiedź tego samego dnia. Pełen profesjonalizm. 
Robert, pracownik samorządowy, 45 lat
Szybka odpowiedź, dość szczegółowa, koszty przeciętne.
Grzegorz
Bardzo dobra obsługa. Dziękuję bardzo!
Robert

Z treści Pańskiego pytania wynika, iż wspólnie z rodzeństwem posiada Pan udział spadkowy w nieruchomości stanowiącej gospodarstwo rolne. Są więc Państwo współwłaścicielami tego majątku. Czy było przeprowadzone postępowanie stwierdzające nabycie spadku po zmarłym bracie? Jeżeli nie, to należałoby je przeprowadzić, ponieważ aby sprzedać, czy dokonać innej czynności względem majątku brata, muszą się Państwo legitymować się aktem, który potwierdzi, ze jesteście spadkobiercami. Sąd może wydać takie postanowienie w trakcie postępowania działowego, o którym niżej.

Zgodnie z art. 1051 Kodeksu cywilnego każdy ze współspadkobierców może swobodnie rozporządzać swoim udziałem spadkowym. Z uwagi na to, jak się domyślam, że między Państwem trwa stan wspólności majątku spadkowego (posiadają Państwo jedynie udziały w spadku), to każdy ze współspadkobierców jest ograniczony w możliwości rozporządzania swoim udziałem, ponieważ zgodnie z art. 1036 spadkobierca może za zgodą pozostałych spadkobierców rozporządzić udziałem w przedmiocie należącym do spadku. W braku zgody któregokolwiek z pozostałych spadkobierców rozporządzenie jest bezskuteczne o tyle, o ile naruszałoby uprawnienia przysługujące temu spadkobiercy na podstawie przepisów o dziale spadku.

Gospodarstwo rolne jest w świetle prawa nieruchomością, a poza tym stanowi majątek spadkowy i dlatego też umowa będzie wymagała sporządzenia jej w formie aktu notarialnego. (art. 155). Niezachowanie tej formy spowoduje, iż czynność będzie bezwzględnie nieważna. Forma aktu notarialnego odnosi się do wszystkich umów, których przedmiotem jest spadek lub udział w nim, bez względu na to, czy w skład spadku wchodzi nieruchomość (art. 1052).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Umowny dział spadku jest – obok sądowego – sposobem na dokonanie podziału majątku spadkowego. Warunkiem przeprowadzenia umownego działu spadku jest istnienie pomiędzy wszystkimi spadkobiercami zgody co do formy podziału, sposobu i warunków jego dokonania. W przeciwnym razie nie będzie możliwe złożenie zgodnych oświadczeń prowadzących do zawarcia umowy. Zgodnie z art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Żądanie chociażby jednego spośród nich, aby sprawę rozstrzygnął sąd, wyłącza możliwość dokonania umownego działu spadku.

Ustawa wymaga, aby umowa o dział spadku została zawarta w formie aktu notarialnego jedynie w przypadku, jeżeli do spadku należy nieruchomość (art. 1037 § 2). W pozostałych przypadkach umowa o dział spadku może zostać zawarta w dowolny sposób, nawet ustny lub w sposób dorozumiany. Jednak ze względów bezpieczeństwa, aby uniknąć problemów w przyszłości, warto taki podział sformalizować.

Zgodnie z art. 1038 § 2 umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku. W przypadku częściowego działu spadku, umowa powinna wskazywać ten fakt oraz określać, które konkretnie przedmioty obejmuje. Wskazany przepis nie zawiera żadnych ograniczeń w tym względzie (postanowienie SN z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt V CZ 67/14, LEX nr 1598717). Współspadkobiercy mogą wówczas np. ograniczyć dział jedynie do nieruchomości wchodzącej w skład spadku lub przeciwnie – dokonać podziału jedynie rzeczy ruchomych. Nieruchomość powinna mieć wydzielone geodezyjnie działki gruntu, bowiem w przypadku dokonania działu u notariusza, musi on mieć precyzyjnie określoną nieruchomość.

Spadkobiercy nie mogą określić w umowie wielkości przysługujących im udziałów w sposób odmienny, niż wynika to z aktu poświadczenia dziedziczenia bądź postanowienia sadu. Aby rozpocząć postępowanie sądowe, wniosek o dział spadku należy złożyć w sądzie rejonowym właściwym ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy. We wniosku należy wskazać i załączyć postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia oraz spis inwentarza, a jeżeli spis inwentarza nie został sporządzony, należy we wniosku wskazać majątek, który ma być przedmiotem działu. Jeżeli w skład spadku wchodzi nieruchomość, należy przedstawić dowody stwierdzające, że nieruchomość stanowiła własność spadkodawcy.

W postępowaniu sąd ustala skład i wartość spadku, a także w przypadku podziału gospodarstwa rolnego sąd bada, czy podział nie będzie sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej. Jeżeli żaden ze spadkobierców nie wyrazi zgody na przyznanie mu gospodarstwa rolnego, sąd zasądzi jego sprzedaż, a jeżeli z takim wnioskiem wystąpią wszyscy współwłaściciele, to sąd również zarządzi jego sprzedaż.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Opinie klientów

Dziękuję bardzo, jestem pozytywnie zaskoczona i bardzo zadowolona. Porada jest bardzo szczegółowa, zrozumiała. Pomogła mi podjąć decyzje co do dalszego postepowania. Urszula, lekarz medycyny, 49 lat
Bardzo dziękuję. Nie spodziewam się odpowiedzi tak szybko i profesjonalnie udzielonej w dniu wolnym od pracy. Elżbieta
Skorzystałam z porady w sprawie spadkowej. Informacje są wyczerpujące, szczegółowe. Do odpowiedzi zadawałam dodatkowe pytania i w ciągu paru minut miałam konkretną odpowiedź. Pierwszy raz płaciłam za poradę internetową, ale warto. Polecam. Próbowałam wyjaśnić w sądzie, Urzędzie Skarbowym - ale nic nie zrozumiałam z wyjaśniań urzędników. W Google są wyjaśnienia ale bez szczegółowych przykładów, które są podobne do mojego przypadku. Bożena, pracownik biurowy, 40 lat
Dziękuję za poradę, bardzo szybko została udzielona odpowiedź, również na dodatkowe pytania. Marek

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Otrzymanie ziemi od rodziców i jej odrolnienie

Rodzice są rolnikami, za niecałe 2 lata przechodzą na emeryturę, już w tym roku chcą częściowo rozpisać majątek. Teraz można otrzymać 0,3 ha – czy jest możliwe, żebym otrzymała 0,5 ha ziemi, jak nie mam wykształcenia rolniczego? Tę ziemię chciałabym odrolnić i wybudować dom. Ziemia jest klasy IV. Jeżeli można, to czy są potrzebne jakieś dodatkowe pozwolenia? Jak to załatwić.

Rezygnacja z gospodarstwa rolnego w celu uzyskania emerytury rolniczej

Mam przyznaną emeryturę rolniczą w części składkowej i aby otrzymać część muszę zrezygnować z gospodarstwa rolnego. Czy mogę podarować część lub całość gospodarstwa synowi? A może jest jakiś inny sposób?

Wykształcenie syna a nabycie gospodarstwa rolnego

Chcę darować gospodarstwo rolne synowi, czy syn musi mieć wykształcenie rolne, by mógł nabyć moje gospodarstwo? Posiada wyższe wykształcenie, ale nie rolnicze.

Jak ochronić ziemię przed zasiedzeniem?

Tato jest właścicielem ziemi ornej otrzymanej od rodziców. Przez okres ok. 10 lat pomagał w uprawie. Potem podjął pracę w odległej miejscowości i z tego powodu przyzwolił w dobrej wierze siostrze na gospodarowanie i zbieranie plonów. Od ok. 1980 r. zaprzestał regularnej pomocy, pomagał doraźnie. Siostra ojca pod koniec lat 90-tych oddała ziemię w dzierżawę sąsiadowi. Opłacała podatki, gospodarowała i czerpała z tego korzyści materialne. W roku 2005 rodzice udali się do gminy, by przejąć płacenie podatków, ale po zapłaceniu 3 rat okazało się, że opłaty się dublują i siostra opłaca ziemię. Obecnie siostra taty założyła sprawę o zasiedzenie i we wniosku opisała, że na zasadzie nieformalnej umowy ustnej odkupiła od taty ziemię. To nieprawda, tato do dnia dzisiejszego jest prawnym właścicielem. Byłam w starostwie i uzyskałam akt własności. Po śmierci mamy tato sporządził odręcznie testament i przekazał ziemię nam, córkom. Czy jest szansa, aby nie dopuścić do przejęcia tej ziemi?

Czy mogę odwołać darowiznę gospodarstwa rolnego?

Przepisałam w darowiźnie gospodarstwo rolne na mojego syna i jego żonę, nie zastrzegłam żadnych zobowiązań. W małżeństwie nie pojawiły się dzieci, syn rozwiódł się. Czy są jakieś podstawy prawne, abym mogła odzyskać majątek? Czy mogę odwołać darowiznę gospodarstwa rolnego?

Czy będę musiała spłacić siostrę z otrzymanego gospodarstwa rolnego od rodziców?

15 lat temu otrzymałam od rodziców gospodarstwo rolne. Mojej siostrze rodzice dali 4 ha ziemi, bydło i inne składniki. Dodatkowo dali jej 40 tys. zł. Teraz (po śmierci naszego ojca) siostra twierdzi, że za mało dostała od rodziców i zamierza iść do sądu. Czy będę musiała spłacić siostrę?

Zrzeknięcie się i przepisanie gospodarstwa rolnego a podatek

Ojciec posiadał 8/10 własności w gospodarstwie, ja z bratem po 1/10. Na rozprawie sądowej ojciec i brat zrzekli się współwłasności i przepisali gospodarstwo rolne na mnie. Czy będę musiał zapłacić podatek i czy muszę to zgłosić do urzędu skarbowego?



Zapytaj prawnika

Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »