Kategoria: Spadkobranie i podział gospodarstw

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy będę musiała spłacić siostrę z otrzymanego gospodarstwa rolnego od rodziców?

Autor: Małgorzata Zegarowicz-Sobuń • Opublikowane: 2018-11-05

15 lat temu otrzymałam od rodziców gospodarstwo rolne. Mojej siostrze rodzice dali 4 ha ziemi, bydło i inne składniki. Dodatkowo dali jej 40 tys. zł. Teraz (po śmierci naszego ojca) siostra twierdzi, że za mało dostała od rodziców i zamierza iść do sądu. Czy będę musiała spłacić siostrę?

Małgorzata Zegarowicz-Sobuń

»Wybrane opinie klientów

Jestem zadowolona z porady prawnej dziękuję i na pewno polecę ją znajomym
Krystyna
Dzień dobry, jestem pod wielkim wrażeniem wykonanej pracy, a Państwo jesteście perfekcjonistami w tym, co robicie :-). Bardzo dziękuję za wyczerpujące informacje - wszystko jest już dla mnie jasne i wiem, co robić dalej. Jestem 100% pewna, że jeszcze nieraz w razie wątpliwości prawnych zwrócę się właśnie do serwisu eporady24.pl i polecę innym. 
Katarzyna, freelancer specjalista
Wyczerpujące odpowiedzi na pytania. Bardzo polecam.
Szymon, 55 lat, technik
Witam Państwa, oczywiście porada prawna okazała się przydatna i skuteczna. Już za parę dni rozpoczynamy proces przekształcania naszej spółdzielni we wspólnotę mieszkaniową. Dziękujemy za okazaną pomoc i pozdrawiam
Edward, 60 lat, emeryt straży granicznej
Bardzo serdecznie dziękuję Pani oraz osobą pomagającym w mojej sprawie. Za tak szczegółowe i dokładne wyjaśnienie problemu poparte wieloma przepisami prawa. W razie czego będę się kontaktował w przyszłości. Pozdrawiam serdecznie.
Mateusz, 35 lat, poligraf
Serdecznie dziękuję za pomoc. Jeżeli tylko będę miała jakikolwiek wątpliwości natury prawnej, na pewno skorzystam ponownie z serwisu wdzięczna za porady i wskazówki.
Renata
 Jestem zadowolony z odpowiedzi dodatkowej. 
Zbigniew, inżynier, 87 lat
Bardzo szybka i rzetelna odpowiedź. Profesjonalne podejście do klienta. Możliwość zadawania dodatkowych pytań jest niewątpliwie wielkim atutem usługi. Dziękuję za zajęcie się moją sprawą.
Emilia, 41 lat
Bardzo dobra, konkretna porada. Fachowe wyjaśnienie sytuacji przystępnym językiem. Szybkie odpowiedzi na pytania dodatkowe. Informacje, które otrzymałem były bardzo pomocne. Oparcie jakie otrzymałem w fachowej poradzie podziałało uspokajająco. Serdecznie dziękuję serwisowi i panu Panie Marcinie. Pozdrawiam.
Włodzimierz
Porada (analiza prawna) została bardzo szybko i fachowo zrealizowana, a treść przedstawionej analizy jest całkowicie jasna dla osoby niebędącej prawnikiem.
Paweł, nauczyciel akademicki, 64 lata
Szybko, wyczerpująco, kompleksowo, wraz z interpretacją DKIS. Bardzo dziękuję
Grzegorz, urzędnik, 41 lat
Szybkość odpowiedzi, cena porady, mozliwość zadawania pytań dodatkowych. 
Emilia, 30 lat, rolnik

Andrzej
Dziękuję za wyczerpujące informacje 
Elżbieta
Dziękuję za bardzo szczegółowe, rzeczowe i fachowe poradnictwo w przedłożonej sprawie. Porada Pana rzuciła nam dużo światła i jesteśmy wdzięczni.
Zbigniew, 74 lata
Zrozumiałem sprawę na tyle by zastanowić się, o przeprowadzenie postępowania spadkowego, po zmarłych rodzicach. Postraszę chociaż nikczemnika że to zrobię ,czy to zrobię to przekalkuluję na ile gra warta świeczki. Dziękuje.
Stanisław
Dziękuję bardzo za wyczerpującą odpowiedź . Wszystkim polecam korzystanie z EPorady24.
 
Maria
Witam. Miałam obawy co do porad internetowych ale zależało mi na czasie więc postanowiłam spróbować i nie żałuję, profesjonalne podejście do sprawy ,wszystko wyjaśnione i pomocne polecam.
Małgorzata
Bardzo obszerna i szczera do bólu opinia. Dokładnie tego co potrzebowałem. Bez owijania w bawełnę, bardzo konkretnie i obszernie. Na mały minus pytanie dodatkowe złożone jako uzupełnienie zostały pominięte.
Maciej
Dziękuję bardzo za szybkie odpowiedzi i wyczerpujące informacje dotyczące mojej sprawy.
Mirosław
Jestem zadowolona z Waszych usług, już 2-gi raz dostaję odpowiedź, która jest wyczerpująca, napisana zrozumiałym (dla nie prawnika ) językiem i w ciągu doby, Trzymacie poziom już 10 lat i oby tak dalej. 
Krystyna, inżynier, 70 lat
Wszystko jest na najwyższym poziomie
Sebastian, 44 lata, mechanik samochodowy
Bardzo wysoko oceniam współpracę z serwisem , odpowiedz prawnika była wyczerpująca i rzetelna . 
Edyta
Dziękuję bardzo za odpowiedź. Rozwiała moje wątpliwości. Pomogła mi w rozwiązaniu problemu.
Anna
W ciągu niespełna godziny otrzymałem wyczerpującą odpowiedź, a to bez wychodzenia z domu i \"szukania\" prawników. .
Roman, emeryt, 72 lata
Bardzo sprawnie i na temat.
Klaudiusz
Szybka odpowiedź, która została przesłana następnego dnia, to największy atut. Muszę też przyznać, że informacje były rzetelnie i wyczerpująco przedstawione. Dla mnie to wygodna forma rozwiewania wszelkich wątpliwości prawnych towarzyszących sprawom biznesowym - nie tracę czasu a koszty akceptowalne. 
Ewa
Błyskawiczna reakcja, gotowość do niezwykle wnikliwego pochylenia się nad problemem, cierpliwe wyjaśnianie tematów trudnych dla laika, a reasumując - bardzo profesjonalna opieka nad klientem - to może zasługiwać tylko na najwyższą ocenę!
Katarzyna, 53 lata
Bardzo dziękuję - szybko i profesjonalnie.
Beata
Po raz kolejny bardzo rzetelna i wyczerpująca odpowiedz na pytania.
Przemysław

Przekazane przez Panią informacje, w tym informacja o śmierci ojca, zmierzają w celu ukierunkowania odpowiedzi na temat roszczenia o zachowek przysługujący – ewentualnie – Pani siostrze.

Zacząć wypada od tego, że gdyby rodzice nie przekazali gospodarstwa rolnego Pani, a ziemi, bydła oraz innych składników majątku siostrze, to po ich śmierci spadek podlegałby dziedziczeniu na zasadach ustawowych. W przypadku bowiem braku testamentu, Kodeks cywilny (dalej K.c.) w wyraźny sposób określa grupy spadkobierców ustawowych, które kolejno dochodzą do dziedziczenia po spadkodawcy. W pierwszej kolejności powołane są do dziedziczenia dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. W przypadku, gdyby dzieci zmarłego nie żyły, dziedziczą jego dzieci, czyli – wnuki, prawnuki itd. oraz małżonek. W takiej sytuacji zstępni i małżonek dziedziczą w częściach równych, z tym jednak, że część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż 1/4 spadku.

Pod uwagę należy wziąć również fakt, że rodzice dodatkowo dali siostrze 40 tys. zł.

Co się tyczy zachowku, zgodnie z art. 991 § 2 K.c., jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku bądź w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu, przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Instytucja zachowku uregulowana w K.c., w art. 991 wymienia krąg osób uprawnionych do wystąpienia z takim roszczeniem, są to: zstępni, małżonek oraz rodzice spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy.

Tak więc siostra znajduje się w kręgu osób uprawnionych do wystąpienia z takim roszczeniem.

Wysokość zachowku wynosi połowę wartości udziału spadkowego, który przypadłby w dziedziczeniu ustawowym (jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości tego udziału).

Z roszczeniem o zachowek należy wystąpić w terminie określonym w art. 1007 K.c., zgodnie z którym roszczenie przeciwko osobie obowiązanej do uzupełnienia zachowku z tytułu otrzymanej od spadkodawcy darowizny przedawnia się z upływem lat pięciu od otwarcia spadku, co oznacza, że z roszczeniem o zachowek można wystąpić w ciągu 5 lat od otwarcia spadku, którym jest co do zasady dzień śmierci.

Nie wiem, czy Pani mama żyje, ponieważ termin na wystąpienie z takim roszczeniem to 5 lat od śmierci każdego z rodziców.

Nie sposób tutaj uznać, że rodzice pominęli którąkolwiek z Pań z prawa do majątku spadkowego. Zarówno Pani została obdarowana, jak i Pani siostra. W tym wypadku wypadałoby przeliczyć wartość tych przysporzeń.

Niezbędnym do obliczenia zachowku należnego uprawnionemu jest ustalenie wartości spadku. Darowizny dokonane na rzecz spadkobierców lub osób uprawnionych do zachowku podlegają doliczeniu niezależnie od tego, kiedy zostały dokonane (Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 lutego 2014 r., I CSK 252/13, OSNC-ZD 2015, nr B, poz. 25). Tak więc darowizna na rzecz Pani zostanie doliczona do spadku, tak samo jak darowizny na rzecz Pani siostry.

Wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania, a według cen z chwili ustalania zachowku.

W każdym wypadku darowiznę dokonaną przez spadkodawcę na rzecz uprawnionego do zachowku zalicza się na należny mu zachowek. Tak więc darowizna gospodarstwa oraz bydła, ziemi, pieniążków zostanie zaliczona na należny zachowek. Tak samo, w przypadku Pań – dzieci spadkodawcy, które są uprawnione do zachowku, zalicza się na należny im zachowek poniesione przez spadkodawcę koszty wychowania oraz wykształcenia.

Wartość stanu czynnego spadku wraz z wartością darowizn podlegających doliczeniu ustali tzw. substrat zachowku, będącego podstawą ustalenia sumy stanowiącej zachowek należny uprawnionemu.

Jeżeli przyjąć, że Pani przysporzenie było większe niż to, co otrzymała siostra (choć może być i odwrotnie), to Pani – jako zstępna spadkodawcy – jest również tak samo jak siostra, w katalogu osób uprawnionych do zachowku, jak również, jako spadkobierca w katalogu osób obowiązanych do zapłaty zachowku. W takiej sytuacji odpowiedzialność ograniczałaby się tylko do wysokości nadwyżki przekraczającej własny zachowek. Wynika to z art. 999 K.c.: „Jeżeli spadkobierca obowiązany do zapłaty zachowku jest sam uprawniony do zachowku, jego odpowiedzialność ogranicza się tylko do wysokości nadwyżki przekraczającej jego własny zachowek”.

W opisanej przez Panią sytuacji mogłoby być brane pod uwagę roszczenie o uzupełnienie zachowku. Nie jest to jednak prosta sprawa, zważywszy na to, że najpierw trzeba byłoby wyliczyć wartości przysporzeń obu Pań, a następnie wartość udziałów spadkowych i zobaczyć, jaki jest stosunek przysporzeń do wartości ewentualnego zachowku.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem gospodarstw lub spadkobraniem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Formy przekazania gospodarstwa rolnego


Moi rodzice są rolnikami. Chcą przekazać gospodarstwo rolne, tak by zaprzestać prowadzenia działalności rolnej. Rodzice posiadają ziemię (jedna działka) i prowadzą hodowlę drobiu. Moja siostra podjęła się dalszego prowadzenia tej hodowli. W związku z tym rodzice chcą przekazać gospodarstwo jej, jednocześnie nie pozbawiając mnie całkowicie jakichś przychodów w przyszłości np. ze sprzedaży ziemi. Ja ze swojej strony nie mam zamiaru się wtrącać w to, jak siostra będzie zarządzała gospodarstwem, nie chcę się też z tego rozliczać, ani tym bardziej odpowiadać za jakieś zobowiązania, gdyby gospodarstwo nie przynosiło oczekiwanych zysków. Proszę nam doradzić, w jakiej formie najlepiej byłoby przekazać gospodarstwo siostrze, aby tylko ona się z tego tytułu rozliczała, ale w przypadku sprzedaży musiała się ze mną podzielić zapłatą?

Jak ochronić ziemię przed zasiedzeniem?


Tato jest właścicielem ziemi ornej otrzymanej od rodziców. Przez okres ok. 10 lat pomagał w uprawie. Potem podjął pracę w odległej miejscowości i z tego powodu przyzwolił w dobrej wierze siostrze na gospodarowanie i zbieranie plonów. Od ok. 1980 r. zaprzestał regularnej pomocy, pomagał doraźnie. Siostra ojca pod koniec lat 90-tych oddała ziemię w dzierżawę sąsiadowi. Opłacała podatki, gospodarowała i czerpała z tego korzyści materialne. W roku 2005 rodzice udali się do gminy, by przejąć płacenie podatków, ale po zapłaceniu 3 rat okazało się, że opłaty się dublują i siostra opłaca ziemię. Obecnie siostra taty założyła sprawę o zasiedzenie i we wniosku opisała, że na zasadzie nieformalnej umowy ustnej odkupiła od taty ziemię. To nieprawda, tato do dnia dzisiejszego jest prawnym właścicielem. Byłam w starostwie i uzyskałam akt własności. Po śmierci mamy tato sporządził odręcznie testament i przekazał ziemię nam, córkom. Czy jest szansa, aby nie dopuścić do przejęcia tej ziemi?

Jak przeprowadzić podział gospodarstwa po zmarłym?


Zmarł brat będący właścicielem gospodarstwa rolnego. Brat nie był żonaty i nie miał dzieci. Rodzice nie żyją. Brat pozostawił troje rodzeństwa. Rodzeństwo co do części gospodarstwa jest zgodne na sprzedaż. Jedna działka byłaby wyodrębniona, nieprzeznaczona do sprzedaży. Czy taki podział gospodarstwa można przeprowadzić u notariusza, czy tylko sądownie? Jak przeprowadzić podział gospodarstwa po zmarłym?

Czy mogę odwołać darowiznę gospodarstwa rolnego?


Przepisałam w darowiźnie gospodarstwo rolne na mojego syna i jego żonę, nie zastrzegłam żadnych zobowiązań. W małżeństwie nie pojawiły się dzieci, syn rozwiódł się. Czy są jakieś podstawy prawne, abym mogła odzyskać majątek? Czy mogę odwołać darowiznę gospodarstwa rolnego?

Zrzeknięcie się i przepisanie gospodarstwa rolnego a podatek


Ojciec posiadał 8/10 własności w gospodarstwie, ja z bratem po 1/10. Na rozprawie sądowej ojciec i brat zrzekli się współwłasności i przepisali gospodarstwo rolne na mnie. Czy będę musiał zapłacić podatek i czy muszę to zgłosić do urzędu skarbowego?

Podział gospodarstwa między dzieci


Problem dotyczy podziału gospodarstwa między dzieci. Jesteśmy z mężem właścicielami 5 ha gospodarstwa rolnego, w którego skład wchodzą również działki leśne. Mąż od 2014 r. jest na emeryturze. W tym roku ja chciałabym przejść na emeryturę, więc ziemię przepisujemy na troje dzieci. Żadne z nich nie ma wykształcenia rolniczego ani też nie jest zainteresowane uprawą ziemi. Chcielibyśmy podzielić gospodarstwo po równo. Czy każde z nich może otrzymać działkę większą niż 1 ha?

Zwolnienie z podatku za zasiedzenie gospodarstwa rolnego


Mój ojciec ma 70 lat, zasiedział gospodarstwo rolne 10 ha po ojcu, 7 ha po bracie (las, ziemia orna, budynki). Sąd orzekł, że zasiedzenie po ojcu nastąpiło w 2012 roku, a po bracie 2015 – wyrok w 2018. Zasiedzenie nastąpiło na wspólnotę małżeńską – na tatę i mamę; oboje są na emeryturze, ale przebywają w tym gospodarstwie i tam zarządzają. Wnioski o dopłaty są składane przeze mnie, czyli ich syna. Złożyłem wniosek do US, korzystając ze zwolnienia z podatku jako zasiedzenie gospodarstwa rolnego – na ojca. Dzwonili z urzędu, że jest źle złożony, ponieważ powinien być złożony oddzielnie przez mamę i tatę. Czy fakt, że są w podeszłym wieku i są na emeryturze (nie rolniczej), nie będzie przeszkadzał, aby starać się o zwolnienie z podatku za zasiedzenie gospodarstwa rolnego?

Jak przekazać prawnie gospodarstwo dzieciom?


Mieszkam z mężem w mieście, dzieci są dorosłe i nie są rolnikami, wnuki małoletnie też nie. Posiadamy gospodarstwo rolne 3,45 ha, w tym 55 arów z planem zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę jednorodzinna. Jak przekazać prawnie swoje gospodarstwo dzieciom lub wnukom bez straty na rzecz ANR?

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »